Ustal kwotę ubezpieczeń społecznych finansowanych przez pracownika, przy podstawie wymiaru wynoszącej 5 500,00 zł.
A. 754,05 zł
B. 1 029,05 zł
C. 1 111,55 zł
D. 711,15 zł
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2024 (arkusz A.65-SG-24.06).
Kwota 754,05 zł wynika z zastosowania stawek składek na ubezpieczenia społeczne finansowanych przez pracownika. Przy umowie o pracę po stronie pracownika standardowo potrąca się składkę emerytalną 9,76%, rentową 1,50% oraz chorobową 2,45%. Razem daje to 13,71% podstawy wymiaru. Liczymy więc: 5 500,00 zł × 13,71% = 754,05 zł. I właśnie taka kwota pomniejsza wynagrodzenie brutto przed dalszym liczeniem składki zdrowotnej oraz zaliczki na podatek dochodowy. Moim zdaniem to jedno z ważniejszych obliczeń na liście płac, bo od tej wartości zależą następne etapy naliczania pensji netto. W praktyce kadrowo-płacowej dobrze jest zawsze rozdzielać składki finansowane przez pracownika od składek finansowanych przez pracodawcę, bo to częsty powód pomyłek. Pracownik nie finansuje np. składki wypadkowej, Funduszu Pracy czy FGŚP. One obciążają pracodawcę. Dobra praktyka jest taka, żeby na liście płac pokazać osobno każdą składkę: emerytalna 536,80 zł, rentowa 82,50 zł, chorobowa 134,75 zł. Suma tych trzech pozycji daje 754,05 zł.
W tym zadaniu kluczowe jest rozróżnienie, które składki społeczne finansuje pracownik, a które są kosztem pracodawcy. Przy podstawie wymiaru 5 500,00 zł nie należy brać wszystkich obciążeń ZUS razem, bo lista płac składa się z dwóch stron: potrąceń z wynagrodzenia pracownika oraz składek naliczanych dodatkowo po stronie pracodawcy. Pracownik finansuje składkę emerytalną 9,76%, rentową 1,50% i chorobową 2,45%, czyli razem 13,71%. Rachunek jest prosty: 5 500,00 zł × 13,71% = 754,05 zł. Jeżeli wychodzi wynik wyższy, na przykład w okolicach 1 111,55 zł albo 1 029,05 zł, to najczęściej znaczy, że ktoś dorzucił składki pracodawcy, takie jak składka wypadkowa, Fundusz Pracy albo FGŚP. To już nie są potrącenia finansowane przez pracownika, tylko dodatkowy koszt zatrudnienia dla firmy. Z mojego doświadczenia właśnie tu uczniowie najczęściej mieszają pojęcie wynagrodzenia brutto z całkowitym kosztem pracodawcy, a to nie to samo. Z kolei kwota 711,15 zł sugeruje zastosowanie niepełnej albo nieprawidłowej stawki procentowej, czyli pominięcie części składki albo użycie złego zestawu procentów. W kadrach i płacach trzeba pilnować, z jakiej perspektywy robimy obliczenie: pracownik, pracodawca czy łączny koszt zatrudnienia. Tu pytanie dotyczyło wyłącznie ubezpieczeń społecznych finansowanych przez pracownika, więc właściwa suma to 13,71% podstawy.