Spółka handlowa zawarła z osobą fizyczną umowę o dzieło na wykonanie kasetonu reklamowego wraz z przeniesieniem praw autorskich na kwotę 4 000,00 zł. Wykonawca dzieła nie pozostaje w stosunku pracy z zamawiającym. Ustal kwotę wynagrodzenia do wypłaty z tytułu zawartej umowy o dzieło.
A. 3 520,00 zł
B. 3 616,00 zł
C. 3 760,00 zł
D. 4 000,00 zł
Opracowane na podstawie zadania CKE, styczeń 2017 (arkusz A.65-X-17.01): Kwoty, stawki i terminy zaktualizowane do przepisów obowiązujących w 2026 r.
Kwota 3 760,00 zł wynika z prawidłowego rozliczenia umowy o dzieło z przeniesieniem praw autorskich. Ponieważ wykonawca nie jest pracownikiem zamawiającego, od takiej umowy co do zasady nie nalicza się składek ZUS ani składki zdrowotnej. Zostaje więc podatek dochodowy. Przy przeniesieniu praw autorskich można zastosować 50% koszty uzyskania przychodu, o ile mamy faktyczny utwór i prawidłowo opisaną umowę. Tu kaseton reklamowy traktujemy jako dzieło z elementem twórczym, a prawa autorskie są przenoszone na zamawiającego. Obliczenie wygląda tak: przychód 4 000,00 zł, koszty 50% = 2 000,00 zł, podstawa opodatkowania = 2 000,00 zł, zaliczka PIT 12% = 240,00 zł. Do wypłaty: 4 000,00 zł - 240,00 zł = 3 760,00 zł. Moim zdaniem to dobry przykład, że w płacach nie wystarczy znać samą kwotę brutto, trzeba jeszcze wiedzieć, jaki jest charakter umowy i jakie koszty podatkowe można zastosować. W praktyce kadrowo-płacowej warto zawsze sprawdzić, czy umowa rzeczywiście przewiduje przeniesienie praw autorskich oraz czy przedmiot umowy może być uznany za utwór, bo 50% KUP nie stosuje się automatycznie do każdego dzieła.
W tym zadaniu najłatwiej pomylić się przez zastosowanie zwykłych kosztów uzyskania przychodu albo przez potraktowanie kwoty brutto jak kwoty netto. Kwota 3 616,00 zł powstałaby przy zastosowaniu 20% kosztów uzyskania przychodu, czyli typowych dla wielu umów cywilnoprawnych bez praw autorskich. Wtedy koszty wyniosłyby 800,00 zł, podstawa podatku 3 200,00 zł, a zaliczka 384,00 zł. To jednak nie pasuje do treści zadania, bo wyraźnie wskazano przeniesienie praw autorskich, a więc stosujemy 50% koszty, nie standardowe 20%. Kwota 4 000,00 zł zakładałaby brak jakichkolwiek potrąceń, co też jest złym podejściem. Umowa o dzieło z osobą niebędącą pracownikiem zamawiającego zwykle nie podlega ZUS, ale nadal jest opodatkowana podatkiem dochodowym. Często uczniowie myślą: nie ma ZUS, więc wypłata równa się brutto. No właśnie nie do końca, bo zostaje PIT. Kwota 3 520,00 zł wygląda tak, jakby podatek 12% policzono od całych 4 000,00 zł, bez uwzględnienia kosztów uzyskania przychodu. To także nie jest poprawne, bo w rozliczeniach podatkowych najpierw ustala się przychód, potem koszty, następnie dochód do opodatkowania i dopiero od tej podstawy liczy się zaliczkę. Dobra praktyka w kadrach i płacach jest taka, żeby przy umowach o dzieło zawsze sprawdzić trzy rzeczy: czy wykonawca jest pracownikiem zamawiającego, czy występują prawa autorskie oraz jakie koszty podatkowe są właściwe. Tutaj te informacje prowadzą do wyniku 3 760,00 zł.