Na rysunku przedstawiony jest oscylogram sygnału o okresie T = 0,6 s i amplitudzie A = 400 mV. Jakie są nastawy czułości wejścia odchylenia pionowego Y i podstawy czasu X oscyloskopu?

A. Y = 0,2 V/dz., X = 100 ms/dz.
Źle. Czułość się zgadza, ale przy 100 ms/dz. okres zająłby 6 działek, a nie 3.
B. Y = 0,1 V/dz., X = 100 ms/dz.
Źle. Przy tych nastawach amplituda zajęłaby 4 działki, a okres 6 działek.
C. Y = 0,1 V/dz., X = 200 ms/dz.
Źle. Podstawa czasu się zgadza, ale przy 0,1 V/dz. amplituda zajęłaby 4 działki, a nie 2.
D. Y = 0,2 V/dz., X = 200 ms/dz.
Dobrze. 600 ms na 3 działkach daje 200 ms/dz., a 400 mV na 2 działkach - 0,2 V/dz.
Przykładowe zadanie CKE z 2022 roku: Informator o egzaminie zawodowym - technik elektronik (ELM.02).
Nastawy oscyloskopu to Y = 0,2 V/dz. i X = 200 ms/dz. Na oscylogramie okres T obejmuje 3 działki w poziomie, a amplituda A - 2 działki w pionie. Skoro T = 0,6 s = 600 ms, jedna działka podstawy czasu to 600 ms : 3 = 200 ms. Amplituda 400 mV na 2 działkach daje 400 mV : 2 = 200 mV, czyli 0,2 V na działkę.
Reguła do zapamiętania: wartość wielkości = liczba działek · nastawa. Najpierw policz działki na ekranie, potem podziel znaną wartość przez liczbę działek. Przy pomiarze nieznanego sygnału postępuje się odwrotnie: odczytuje się liczbę działek i mnoży przez nastawę. Nastawy dobiera się tak, by przebieg zajmował jak największą część ekranu, bo wtedy odczyt jest najdokładniejszy.
Reguła do zapamiętania: wartość wielkości = liczba działek · nastawa. Najpierw policz działki na ekranie, potem podziel znaną wartość przez liczbę działek. Przy pomiarze nieznanego sygnału postępuje się odwrotnie: odczytuje się liczbę działek i mnoży przez nastawę. Nastawy dobiera się tak, by przebieg zajmował jak największą część ekranu, bo wtedy odczyt jest najdokładniejszy.
Każda z błędnych odpowiedzi ma dobrze dobraną co najwyżej jedną nastawę, a drugą wziętą tak, jakby przebieg zajmował inną liczbę działek.
Przy Y = 0,1 V/dz. amplituda 400 mV zajmowałaby 4 działki, a na ekranie zajmuje 2 - ta nastawa powoduje, że przebieg byłby dwa razy wyższy niż na rysunku. Przy X = 100 ms/dz. okres 0,6 s zajmowałby 6 działek, a na ekranie zajmuje 3 - przebieg byłby dwa razy szerszy. Odpowiedź z Y = 0,1 V/dz. i X = 100 ms/dz. myli więc obie nastawy, odpowiedź z Y = 0,1 V/dz. i X = 200 ms/dz. ma dobrą podstawę czasu, ale złą czułość, a odpowiedź z Y = 0,2 V/dz. i X = 100 ms/dz. ma dobrą czułość, ale złą podstawę czasu.
Na rysunku okres obejmuje 3 działki, a amplituda 2 działki. Dzieląc 600 ms przez 3 i 400 mV przez 2, otrzymuje się nastawy 200 ms/dz. i 0,2 V/dz.
Przy Y = 0,1 V/dz. amplituda 400 mV zajmowałaby 4 działki, a na ekranie zajmuje 2 - ta nastawa powoduje, że przebieg byłby dwa razy wyższy niż na rysunku. Przy X = 100 ms/dz. okres 0,6 s zajmowałby 6 działek, a na ekranie zajmuje 3 - przebieg byłby dwa razy szerszy. Odpowiedź z Y = 0,1 V/dz. i X = 100 ms/dz. myli więc obie nastawy, odpowiedź z Y = 0,1 V/dz. i X = 200 ms/dz. ma dobrą podstawę czasu, ale złą czułość, a odpowiedź z Y = 0,2 V/dz. i X = 100 ms/dz. ma dobrą czułość, ale złą podstawę czasu.
Na rysunku okres obejmuje 3 działki, a amplituda 2 działki. Dzieląc 600 ms przez 3 i 400 mV przez 2, otrzymuje się nastawy 200 ms/dz. i 0,2 V/dz.