Reflektometr optyczny jest przyrządem służącym do lokalizacji uszkodzenia w
A. ogniwach fotowoltaicznych
B. światłowodach
C. matrycach LCD
D. matrycach LED RGB
Reflektometr optyczny, często nazywany OTDR od ang. Optical Time Domain Reflectometer, służy do diagnostyki torów światłowodowych, czyli właśnie do lokalizacji uszkodzeń w światłowodach. Przyrząd wysyła do włókna krótki impuls świetlny i analizuje światło rozproszone oraz odbite z powrotem. Na tej podstawie potrafi wskazać, w jakiej odległości znajduje się spaw, złącze, zagięcie włókna, pęknięcie albo przerwa w kablu. W praktyce technik widzi wykres tłumienia w funkcji odległości, tzw. ślad reflektometryczny, i z niego odczytuje miejsce problemu. Moim zdaniem to jedno z ważniejszych narzędzi przy sieciach FTTH, LAN opartych o światłowód, magistralach przemysłowych czy instalacjach telekomunikacyjnych. Dobra praktyka branżowa mówi, żeby pomiar wykonywać z odpowiednio dobraną długością fali, np. 1310 nm, 1550 nm albo 1625 nm, oraz używać włókna rozbiegowego i dobiegowego, bo inaczej początek i koniec linii mogą być źle ocenione. Wyniki zapisuje się zwykle w dokumentacji powykonawczej, zgodnie z wymaganiami operatora lub normami dotyczącymi okablowania strukturalnego, np. z rodziny ISO/IEC 11801 czy EN 50173. Reflektometr nie tylko szuka awarii, ale też pomaga ocenić jakość wykonania spawów i złączy, więc jest przydatny zarówno przy uruchamianiu instalacji, jak i późniejszym serwisie.
Reflektometr optyczny łatwo skojarzyć ogólnie z optyką, światłem albo elementami świecącymi, i stąd biorą się typowe pomyłki. Ogniwa fotowoltaiczne rzeczywiście pracują ze światłem, ale ich diagnostyka wygląda zupełnie inaczej. Sprawdza się tam charakterystykę prądowo-napięciową, rezystancję izolacji, termowizję, czasem elektroluminescencję, a nie odbicia impulsu świetlnego w długim włóknie. Reflektometr optyczny nie powie, w którym miejscu panel PV ma mikropęknięcie, bo panel nie jest falowodem prowadzącym impuls na kilometry czy setki metrów. Matryce LED RGB też mogą mieć problemy z diodami, ścieżkami, sterownikami prądowymi albo zasilaniem, ale diagnozuje się je multimetrem, oscyloskopem, analizą sygnałów sterujących i oględzinami, a nie pomiarem reflektometrycznym. Podobnie matryce LCD mają podświetlenie, taśmy, sterowniki kolumn i wierszy, ciekłe kryształy, ale nie tworzą toru światłowodowego, w którym da się mierzyć odbicia Rayleigha i Fresnela. Najczęstszy błąd myślowy polega na tym, że ktoś widzi słowo optyczny i zakłada, że chodzi o każde urządzenie związane ze światłem. W technice to słowo jest bardziej konkretne: reflektometr optyczny OTDR jest przyrządem do badania światłowodów, czyli włókien prowadzących promieniowanie. Z mojego doświadczenia najlepiej zapamiętać to przez analogię do radaru: wysyłasz impuls, czekasz na odbicie i z czasu powrotu obliczasz odległość do zdarzenia w kablu. Taki sposób pomiaru ma sens właśnie w torze transmisyjnym, nie w panelu, ekranie czy pojedynczej matrycy LED.