Światło słoneczne może spowodować wykasowanie zawartości pamięci typu
A. EEPROM
B. EPROM
C. SDRAM
D. DRAM
Poprawna odpowiedź to EPROM, czyli kasowalna pamięć tylko do odczytu programowana elektrycznie, ale kasowana promieniowaniem ultrafioletowym. Klasyczne układy EPROM mają w obudowie małe kwarcowe okienko. Przez to okienko doprowadza się promieniowanie UV, które rozładowuje bramki pływające tranzystorów pamięci i usuwa zapisaną informację. W praktyce robiło się to w specjalnej kasowarce UV, zwykle przez kilkanaście lub kilkadziesiąt minut, zależnie od typu układu i zaleceń producenta z noty katalogowej. Światło słoneczne też zawiera składową ultrafioletową, więc długie wystawienie EPROM-u z odkrytym okienkiem na słońce może doprowadzić do częściowego albo całkowitego wykasowania danych. Dlatego w dobrych praktykach serwisowych okienko EPROM zakleja się nieprzezroczystą etykietą, często z opisem wersji programu, datą i numerem wsadu. Moim zdaniem to fajny przykład, że nawet taki drobiazg jak naklejka ma znaczenie techniczne, a nie tylko porządkowe. EPROM-y spotykało się np. w starszych sterownikach, urządzeniach pomiarowych, centralach, komputerach i sprzęcie RTV, gdzie przechowywały firmware. Dzisiaj częściej używa się EEPROM lub Flash, bo są wygodniejsze w aktualizacji, ale zasada działania EPROM nadal jest ważna przy diagnostyce starszej elektroniki.
W tym pytaniu łatwo pomylić różne rodzaje pamięci, bo nazwy są do siebie podobne, szczególnie EPROM i EEPROM. EEPROM nie kasuje się światłem. Jest to pamięć nieulotna, którą można kasować i programować elektrycznie, zwykle bajtowo albo blokami, zależnie od konstrukcji układu. Stosuje się ją np. do przechowywania ustawień, numerów seryjnych, konfiguracji urządzenia czy danych kalibracyjnych. Jeżeli ktoś wskazuje EEPROM, to najczęściej myśli: skoro jest kasowalna, to może światłem. No właśnie nie, tutaj kasowanie odbywa się przez odpowiednie napięcia i procedury zapisu, zgodnie z dokumentacją producenta. DRAM i SDRAM to zupełnie inna grupa pamięci. Są to pamięci dynamiczne, ulotne, używane głównie jako pamięć operacyjna. Informacja jest w nich przechowywana jako ładunek w bardzo małych kondensatorach, dlatego musi być okresowo odświeżana. Po odłączeniu zasilania dane znikają, ale nie dlatego, że zadziałało światło, tylko dlatego, że ładunki elektryczne się rozpraszają. SDRAM jest odmianą DRAM synchronizowaną zegarem magistrali, więc jej praca jest związana z taktowaniem i kontrolerem pamięci, a nie z promieniowaniem UV. Typowy błąd myślowy polega na wrzuceniu wszystkich pamięci półprzewodnikowych do jednego worka. W praktyce serwisowej trzeba patrzeć na mechanizm przechowywania i kasowania danych: EPROM ma okienko kwarcowe i kasowanie ultrafioletem, EEPROM kasowanie elektryczne, a DRAM/SDRAM wymagają zasilania oraz odświeżania. To rozróżnienie jest ważne, bo przy starszych układach EPROM odkryte okienko może oznaczać realne ryzyko utraty programu, nawet jeśli dzieje się to powoli i trochę podstępnie.