Poszczególnym paskom w kodzie kreskowym rezystora, którego wartość rezystancji zapisano jako R22, odpowiadają kolory
| Kolor | Cyfra/mnożnik | Tolerancja |
|---|---|---|
| brak | - | 20% |
| srebrny | -2 | 10% |
| złoty | -1 | 5% |
| czarny | 0 | - |
| brązowy | 1 | 1% |
| czerwony | 2 | 2% |
| pomarańczowy | 3 | - |
| żółty | 4 | - |
| zielony | 5 | 0,5% |
| niebieski | 6 | 0,25% |
| fioletowy | 7 | 0,1% |
| szary | 8 | - |
| biały | 9 | - |
Oznaczenie R22 oznacza rezystancję 0,22 Ω, czyli dwadzieścia dwie setne oma. Litera R pełni tu rolę przecinka dziesiętnego, tak jak w praktycznych oznaczeniach elementów według zasad spotykanych m.in. w IEC 60062. Dla kodu czteropaskowego dwa pierwsze paski są cyframi znaczącymi, trzeci pasek jest mnożnikiem, a czwarty tolerancją. Cyfra 2 to kolor czerwony, więc pierwszy i drugi pasek muszą być czerwone. Żeby z liczby 22 otrzymać 0,22 Ω, trzeba pomnożyć przez 10⁻², a taki mnożnik ma kolor srebrny. Ostatni pasek złoty oznacza tolerancję 5%, czyli rzeczywista wartość rezystora może być trochę większa albo mniejsza od nominalnej. Zapis można sprawdzić tak: 22 × 10⁻² Ω = 0,22 Ω. W praktyce takie niskoomowe rezystory spotyka się np. jako rezystory pomiarowe prądu, boczniki albo elementy ograniczające prąd. Moim zdaniem warto zawsze najpierw przeliczyć zapis literowy na omy, a dopiero potem dobierać kolory, bo wtedy łatwo wyłapać pomyłkę z mnożnikiem.
W tym zadaniu kluczowe jest poprawne odczytanie zapisu R22. To nie jest 22 Ω ani 220 Ω, tylko 0,22 Ω, ponieważ litera R zastępuje przecinek dziesiętny. W kodzie czteropaskowym dwa pierwsze paski odpowiadają cyfrom znaczącym, trzeci jest mnożnikiem, a czwarty tolerancją. Dla wartości 0,22 Ω potrzebujemy cyfr 2 i 2, czyli kolorów czerwony oraz czerwony, a następnie mnożnika 10⁻², czyli srebrnego. Złoty na końcu oznacza tolerancję 5%, co jest bardzo typowe w popularnych rezystorach warsztatowych. Błędy w odpowiedziach wynikają zwykle z potraktowania koloru srebrnego jako normalnej cyfry znaczącej na pierwszym albo drugim pasku. To jest niezgodne z zasadą kodu: srebrny i złoty w standardowym czteropaskowym oznaczeniu nie służą jako pierwsze cyfry wartości, tylko jako mnożniki lub tolerancje. Inny typowy błąd to zamiana kolejności pasków, szczególnie gdy ktoś patrzy na rezystor od strony paska tolerancji. Dobra praktyka jest taka, żeby znaleźć pasek tolerancji, często złoty lub srebrny i lekko odsunięty, a potem czytać element od przeciwnej strony. Z mojego doświadczenia ta metoda mocno zmniejsza liczbę pomyłek, zwłaszcza przy małych rezystancjach, gdzie mnożniki ujemne, srebrny 10⁻² i złoty 10⁻¹, mają duże znaczenie.