Kwalifikacja: ELE.02 - Montaż, uruchamianie i konserwacja instalacji, maszyn i urządzeń elektrycznych

Na schemacie widać typowy układ zasilania lampy wyładowczej, a nie prostej lampy żarowej, diodowej ani układu czysto indukcyjnego. Kluczowe są trzy elementy: dławik oznaczony jako ST, zapłonnik UZ z wyprowadzeniami oraz kondensator C między przewodem fazowym a neutralnym. Taki zestaw nie jest potrzebny ani dla lampy żarowej, ani dla typowej lampy LED. Lampa żarowa jest źródłem światła o charakterze rezystancyjnym, z żarnikiem wolframowym – można ją bezpośrednio podłączyć do sieci 230 V bez żadnego statecznika czy zapłonnika. Wystarczy oprawka, przewód, łącznik i zabezpieczenie nadprądowe. Dodawanie dławika i zapłonnika do żarówki nie tylko nie ma sensu, ale byłoby w praktyce szkodliwe i niezgodne z jakimikolwiek dobrą praktyką czy normami instalacyjnymi. W przypadku lamp diodowych większość źródeł LED do zastosowań ogólnych ma wbudowany zasilacz elektroniczny, który przystosowuje się do napięcia sieciowego. Schematy z klasycznym dławikiem indukcyjnym i zapłonnikiem dotyczą starych technologii wyładowczych, a nie nowoczesnego oświetlenia LED. LED-y wymagają stabilizowanego prądu stałego lub odpowiednio uformowanego prądu przemiennego, realizowanego przez zasilacz impulsowy, a nie przez prosty dławik sieciowy. Z kolei odpowiedź „indukcyjna” bywa myląca, bo ktoś widzi cewkę (statecznik) i od razu kojarzy to z lampą indukcyjną. Tymczasem na schemacie dławik pracuje jako statecznik do lampy sodowej, a nie jako element źródła światła. Lampa indukcyjna ma zupełnie inny, bardziej złożony układ zasilania wysokiej częstotliwości, oparty na przetwornicach elektronicznych, a nie na pojedynczym dławiku 50 Hz i zapłonniku. Typowy błąd polega na utożsamianiu cewki z każdą „lampą indukcyjną” lub na założeniu, że skoro jest kondensator, to może chodzić o LED-y, bo tam też bywają kondensatory. W oświetleniu wyładowczym kondensator ma głównie rolę kompensacji mocy biernej indukcyjnej statecznika oraz czasem poprawy parametrów sieciowych, co jest jasno opisane w dokumentacji opraw sodowych. Z mojego doświadczenia warto patrzeć na obecność zapłonnika – jeśli na schemacie jest osobny zapłonnik i dławik, to mamy do czynienia z klasyczną lampą wyładowczą, najczęściej sodową lub metalohalogenkową, a nie z żarówką czy LED-em.