Dobierz zestaw narzędzi niezbędnych do zamocowania listew instalacyjnych natynkowej instalacji elektrycznej przy użyciu kołków szybkiego montażu.
A. Wiertarka z kompletem wierteł, szczypce płaskie, piła.
B. Osadzak gazowy, młotek, obcinaczki.
C. Wiertarka z kompletem wierteł, młotek, piła.
D. Osadzak gazowy, wkrętak, obcinaczki.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2020 (arkusz EE.05-SG-20.06).
Do zamocowania listew instalacyjnych natynkowej instalacji elektrycznej na kołki szybkiego montażu potrzebny jest właśnie zestaw: wiertarka z kompletem wierteł, młotek i piła. W praktyce wygląda to tak: najpierw trasuje się przebieg listwy na ścianie, przykłada listwę lub jej podstawę, zaznacza punkty mocowania, a potem wierci otwory pod średnicę kołka, najczęściej 6 mm lub 8 mm, zależnie od podłoża i zaleceń producenta. Wiertarka jest więc niezbędna, bo kołek szybkiego montażu wymaga przygotowanego otworu w ścianie, betonie, cegle albo tynku. Młotek służy do wbicia kołka z wkrętem w otwór i dociągnięcia mocowania przez lekkie dobicie, bez typowego wkręcania od początku. Piła jest potrzebna do docinania listew instalacyjnych na odpowiednią długość, szczególnie przy narożnikach, obejściach przeszkód i zakończeniach przy puszkach natynkowych. Moim zdaniem to bardzo praktyczne pytanie, bo na budowie często wygrywa nie teoria, tylko dobranie narzędzi tak, żeby praca poszła równo i bez niszczenia materiału. Dobrą praktyką jest wiercenie prostopadle do podłoża, dobranie wiertła do rodzaju ściany, usunięcie pyłu z otworu i zachowanie prostoliniowego prowadzenia listwy. W instalacjach elektrycznych ważna jest też estetyka i trwałość mocowania, bo listwa nie może odstawać, falować ani łatwo odrywać się od ściany podczas późniejszego układania przewodów.
Przy montażu listew instalacyjnych na kołki szybkiego montażu łatwo pomylić narzędzia używane do samego mocowania z narzędziami ogólnie spotykanymi przy pracach elektrycznych. Szczypce płaskie mogą przydać się przy prostowaniu przewodów, przytrzymaniu małych elementów albo drobnych poprawkach, ale nie są narzędziem podstawowym do osadzania kołków. Kołek szybkiego montażu nie zadziała poprawnie bez odpowiednio wykonanego otworu, więc kluczowa jest wiertarka z właściwym wiertłem. Samo posiadanie piły też nie wystarczy, bo piła służy do docinania listwy, a nie do jej zamocowania do ściany. Częsty błąd polega na tym, że ktoś kojarzy listwy z tworzywa tylko z cięciem i układaniem, a zapomina o przygotowaniu podłoża i mechanicznym zakotwieniu. Osadzak gazowy to zupełnie inna technika montażu. Używa się go raczej do szybkiego wstrzeliwania gwoździ lub kołków w podłoże, na przykład przy mocowaniu uchwytów, profili albo elementów w budownictwie. Przy standardowych listwach instalacyjnych z PVC stosowanych w natynkowych instalacjach elektrycznych byłoby to często zbyt agresywne i mało precyzyjne rozwiązanie. Można łatwo uszkodzić listwę, skruszyć tynk albo zamocować element krzywo, a potem wygląda to, delikatnie mówiąc, średnio. Wkrętak również nie jest tu narzędziem głównym, bo w kołku szybkiego montażu wkręt jest zazwyczaj dobijany młotkiem, a nie klasycznie wkręcany od początku do końca. Obcinaczki są potrzebne przy przygotowaniu przewodów, lecz nie przy docinaniu samej listwy; do tego stosuje się piłę, nożyce do tworzyw albo specjalną przecinarkę, zależnie od wyposażenia warsztatu. Z mojego doświadczenia najbezpieczniej myśleć o kolejności robót: wymierzyć i dociąć listwę, wywiercić otwory, włożyć kołki i dobić je młotkiem. Taki zestaw narzędzi jest zgodny z dobrą praktyką montażową, daje kontrolę nad mocowaniem i nie prowadzi do przypadkowego niszczenia osprzętu instalacyjnego.