Które oznaczenie literowe ma przewód o przekroju przedstawionym na rysunku?
A. LgY
B. DY
C. YDY
D. YDYp
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2019 (arkusz EE.05-X-19.01).
Oznaczenie YDY pasuje do przekroju pokazanego na rysunku, bo widać przewód wielożyłowy w okrągłej powłoce zewnętrznej, z kilkoma osobno izolowanymi żyłami wewnątrz. W praktyce YDY oznacza przewód instalacyjny z żyłami miedzianymi jednodrutowymi, w izolacji polwinitowej i z dodatkową powłoką polwinitową. Taki przewód stosuje się bardzo często w instalacjach stałych w budynkach, np. do obwodów gniazd wtyczkowych, oświetlenia albo zasilania pojedynczych odbiorników. Moim zdaniem to jedno z podstawowych oznaczeń, które trzeba po prostu rozpoznawać z wyglądu, bo na budowie spotyka się je non stop. Ważne jest odróżnienie przewodu okrągłego YDY od płaskiego YDYp. Na rysunku przekrój zewnętrzny jest okrągły, więc litera p nie pasuje. Dobra praktyka zgodna z zasadami wykonywania instalacji według PN-HD 60364 polega na dobieraniu nie tylko liczby żył, ale też ich przekroju, sposobu ułożenia, obciążalności prądowej i zabezpieczenia nadprądowego. Samo rozpoznanie symbolu to dopiero początek, ale bardzo praktyczny początek.
W tym pytaniu łatwo pomylić symbole, bo wszystkie odpowiedzi dotyczą przewodów używanych w elektrotechnice, ale ich budowa jest inna. Przekrój na rysunku pokazuje kilka izolowanych żył umieszczonych we wspólnej, okrągłej powłoce zewnętrznej. To jest cecha typowa dla przewodu YDY, a nie dla pojedynczego przewodu DY czy LgY. DY to pojedyncza żyła miedziana jednodrutowa w izolacji, bez wspólnej powłoki obejmującej kilka żył. Stosuje się go raczej w rurkach instalacyjnych, kanałach lub rozdzielnicach, zależnie od warunków montażu. LgY też jest przewodem jednożyłowym, ale ma żyłę wielodrutową, czyli giętką. Dlatego nadaje się dobrze do połączeń w rozdzielnicach, szafach sterowniczych czy miejscach, gdzie przewód musi być bardziej elastyczny. Na rysunku nie widać jednak żyły wielodrutowej, tylko klasyczny układ przewodu instalacyjnego wielożyłowego. YDYp bywa mylące, bo również ma kilka żył i podobne zastosowanie w instalacjach budynkowych, ale litera p oznacza wykonanie płaskie. Taki przewód ma spłaszczony przekrój, wygodny np. przy prowadzeniu pod tynkiem. Tutaj zewnętrzny obrys jest okrągły, więc ten wariant odpada. Typowy błąd myślowy polega na patrzeniu tylko na liczbę żył, a pomijaniu kształtu przekroju i obecności powłoki zewnętrznej. W praktyce instalatorskiej ma to znaczenie, bo od rodzaju przewodu zależy sposób prowadzenia, mocowania, dopuszczalne warunki pracy i zgodność z dobrą praktyką oraz wymaganiami norm instalacyjnych.