Parametry techniczne którego stycznika z tabeli odpowiadają stycznikowi przedstawionemu na ilustracji?
| Stycznik | Znamionowy prąd pracy | Liczba styków NO | Liczba styków NC |
|---|---|---|---|
| 1. | 31 A | 4 | 0 |
| 2. | 31 A | 3 | 1 |
| 3. | 40 A | 3 | 1 |
| 4. | 40 A | 4 | 0 |
Stycznika 3.
Stycznika 2.
Stycznika 1.
Stycznika 4.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2022 (arkusz EE.05-SG-22.06).
Na ilustracji widać stycznik modułowy Moeller/Eaton oznaczony symbolem Z-SCH230/40-31. W takim oznaczeniu bardzo dużo da się odczytać bez katalogu: 230 odnosi się do napięcia cewki sterującej, czyli zasilania zacisków A1 i A2, 40 oznacza znamionowy prąd pracy 40 A, a końcówka 31 informuje o układzie styków: 3 styki NO i 1 styk NC. Dlatego parametry odpowiadają stycznikowi 3 z tabeli: 40 A, 3 styki normalnie otwarte i 1 styk normalnie zamknięty. Dodatkowo potwierdzają to oznaczenia zacisków na obudowie: pary 1-2, 3-4, 5-6 są torami roboczymi, a R7(21)-R8(22) wskazuje styk pomocniczy NC, bo numeracja 21-22 jest typowa dla styku rozwiernego. W praktyce taki stycznik można spotkać np. przy sterowaniu obwodami oświetlenia, grzałek albo małych napędów, gdzie potrzebne są trzy tory załączane i jeden tor sygnalizacyjny lub blokujący. Moim zdaniem warto zawsze patrzeć jednocześnie na opis katalogowy i oznaczenia zacisków, bo to chroni przed pomyłką przy montażu. Dobre praktyki, zgodne z zasadami stosowanymi w aparaturze według PN-EN 60947, wymagają sprawdzenia prądu znamionowego, kategorii użytkowania, napięcia cewki oraz rodzaju styków przed podłączeniem urządzenia.
W tym zadaniu najłatwiej pomylić się wtedy, gdy patrzy się tylko na liczbę widocznych zacisków albo tylko na fragment opisu na obudowie. Stycznik pokazany na ilustracji ma oznaczenie Z-SCH230/40-31, a ono nie jest przypadkowe. W praktyce producenci aparatury modułowej zapisują w symbolu najważniejsze parametry: napięcie cewki, prąd znamionowy oraz konfigurację styków. Tutaj liczba 40 wskazuje prąd znamionowy 40 A, więc warianty z 31 A nie pasują, nawet jeśli układ styków wydaje się podobny. To typowy błąd: ktoś widzi styki 3 NO i 1 NC, ale nie sprawdza obciążalności prądowej aparatu.
Nie pasuje też konfiguracja 4 NO i 0 NC, bo na obudowie widać oznaczenie R7(21) oraz R8(22). Zgodnie z powszechnie stosowaną numeracją zacisków, para 21-22 oznacza styk normalnie zamknięty, czyli NC. Styki normalnie otwarte oznacza się najczęściej parami typu 13-14 albo, przy torach głównych w takim module, jako kolejne pary robocze. Dlatego założenie, że wszystkie cztery tory są NO, byłoby błędne. W instalacjach to ma duże znaczenie, bo styk NC często pracuje jako blokada, sygnalizacja stanu lub element obwodu bezpieczeństwa sterowania, a jego zamiana ze stykiem NO może spowodować odwrotne działanie układu.
Dobrym nawykiem montera jest odczytywanie całego opisu: napięcia cewki A1-A2, prądu znamionowego, liczby styków NO/NC oraz oznaczeń zacisków. Sama obudowa potrafi dać wszystkie potrzebne informacje, tylko trzeba je spokojnie powiązać. Z mojego doświadczenia takie pomyłki wychodzą potem przy uruchamianiu, gdy stycznik niby działa, ale obwód pomocniczy zachowuje się odwrotnie niż miał.
Nie pasuje też konfiguracja 4 NO i 0 NC, bo na obudowie widać oznaczenie R7(21) oraz R8(22). Zgodnie z powszechnie stosowaną numeracją zacisków, para 21-22 oznacza styk normalnie zamknięty, czyli NC. Styki normalnie otwarte oznacza się najczęściej parami typu 13-14 albo, przy torach głównych w takim module, jako kolejne pary robocze. Dlatego założenie, że wszystkie cztery tory są NO, byłoby błędne. W instalacjach to ma duże znaczenie, bo styk NC często pracuje jako blokada, sygnalizacja stanu lub element obwodu bezpieczeństwa sterowania, a jego zamiana ze stykiem NO może spowodować odwrotne działanie układu.
Dobrym nawykiem montera jest odczytywanie całego opisu: napięcia cewki A1-A2, prądu znamionowego, liczby styków NO/NC oraz oznaczeń zacisków. Sama obudowa potrafi dać wszystkie potrzebne informacje, tylko trzeba je spokojnie powiązać. Z mojego doświadczenia takie pomyłki wychodzą potem przy uruchamianiu, gdy stycznik niby działa, ale obwód pomocniczy zachowuje się odwrotnie niż miał.