Przejdź do głównej treści
  1. Strona główna
  2. Technik elektryk
  3. ELE.02
  4. Pytanie

Kwalifikacja: ELE.02 - Montaż, uruchamianie i konserwacja instalacji, maszyn i urządzeń elektrycznych

Zawód: Technik elektryk

Kategorie: Instalacje elektryczne Ochrona przeciwporażeniowa Materiały i osprzęt elektryczny

W mieszkaniu zasilanym napięciem 400 V (3/N/PE 50 Hz) zainstalowano następujące odbiorniki:
1. przepływowy podgrzewacz wody - 12 kW - obwód 3-fazowy
2. zmywarka do naczyń - 3,5 kW - obwód 1-fazowy
3. kuchenka elektryczna - 9,5 kW - obwód 3-fazowy
4. pralka automatyczna - 4,5 kW - obwód 1-fazowy

Każdy odbiornik stanowi osobny obwód w rozdzielni. Jako zabezpieczenie należy zastosować wyłączniki instalacyjne o następujących wartościach prądu znamionowego, kolejno dla każdego odbiornika (w kolejności 1, 2, 3, 4)

W tej sytuacji trzeba policzyć prąd obciążenia osobno dla obwodów 3-fazowych i 1-fazowych, a potem dobrać najbliższy wyższy typowy prąd znamionowy wyłącznika instalacyjnego. Dla odbiornika 3-fazowego stosujemy zależność I = P / (√3 · U), gdzie U = 400 V. Podgrzewacz 12 kW pobiera więc około 12000 / (1,73 · 400) = 17,3 A, dlatego praktycznie dobiera się zabezpieczenie 20 A. Kuchenka 9,5 kW pobiera około 9500 / (1,73 · 400) = 13,7 A, więc wystarczy 16 A. Dla odbiorników 1-fazowych liczymy względem napięcia 230 V: zmywarka 3,5 kW daje około 3500 / 230 = 15,2 A, czyli 16 A, a pralka 4,5 kW około 4500 / 230 = 19,6 A, więc potrzebne jest 20 A. Dlatego kolejność to: 20 A, 16 A, 16 A, 20 A. Moim zdaniem najważniejsze jest tu nie mieszać napięcia międzyfazowego 400 V z fazowym 230 V, bo to bardzo częsty błąd. W praktyce, zgodnie z zasadami PN-HD 60364, sam prąd znamionowy wyłącznika to jeszcze nie wszystko: musi być spełnione Ib ≤ In ≤ Iz, czyli prąd obciążenia nie może przekraczać zabezpieczenia, a zabezpieczenie nie może przekraczać obciążalności przewodu. Do tego dochodzi charakterystyka wyłącznika, przekrój przewodu, sposób ułożenia i zwykle ochrona różnicowoprądowa 30 mA dla obwodów w mieszkaniu.
Najczęstsza pomyłka w tym zadaniu polega na tym, że wszystkie odbiorniki traktuje się tak samo, jakby każdy był zasilany tym samym napięciem i w takim samym układzie. A tu właśnie haczyk jest w rozróżnieniu obwodu 3-fazowego od 1-fazowego. Podgrzewacz 12 kW pracuje między fazami w układzie 400 V, więc jego prąd liczy się ze wzoru I = P / (√3 · U). Wychodzi około 17,3 A, dlatego 16 A byłoby za małe i wyłącznik mógłby niepotrzebnie zadziałać przy normalnej pracy. Z drugiej strony kuchenka 9,5 kW, mimo że ma dużą moc, jest odbiornikiem 3-fazowym, więc prąd rozkłada się na trzy fazy. Wychodzi tylko około 13,7 A na fazę, dlatego 20 A nie jest tu potrzebne w typowym doborze z tego zadania, a 16 A jest wartością właściwą. Przy odbiornikach 1-fazowych trzeba użyć 230 V, a nie 400 V. Zmywarka 3,5 kW pobiera około 15,2 A, więc 16 A pasuje na styk, ale jest to normalna typowa wartość dla takiego obwodu. Pralka 4,5 kW daje już około 19,6 A, więc zabezpieczenie 16 A byłoby zbyt małe. Typowy błąd myślowy to dobieranie zabezpieczenia tylko po samej nazwie urządzenia, np. pralka zawsze 16 A albo kuchenka zawsze 20 A. Tak się nie robi. Najpierw liczymy prąd, potem dobieramy najbliższą typową wartość wyłącznika, a na końcu sprawdzamy przekrój przewodu i warunek Ib ≤ In ≤ Iz. W realnej instalacji dochodzi jeszcze instrukcja producenta, charakterystyka zabezpieczenia oraz ochrona przeciwporażeniowa, ale dla tego pytania kluczowe są właśnie obliczenia prądu z mocy i rodzaju zasilania.

Wymagane logowanie

Ocenianie trudności pytań jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się, aby skorzystać z pełni możliwości platformy.

Twoja ocena pomoże innym uczniom w przygotowaniu do egzaminu, a Tobie pozwoli na dostęp do spersonalizowanych statystyk.

Zgłoś błąd w pytaniu

Rozwiń sekcję i zmień pole, którego dotyczy błąd. Wyślemy tylko zmienione sekcje.

Błędna kwalifikacja
Błąd w treści pytania
Błąd w treści odpowiedzi
Błąd w obrazie
Dane kontaktowe (opcjonalnie)
Podaj email, jeśli chcesz otrzymać informację o rozpatrzeniu zgłoszenia.