Question 1

MED.09 Pytanie 41

Kategorie: Farmakologia Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Jakie substancje powodują rozszerzenie źrenicy po ich podaniu?

Answer

A. siarczanu atropiny lub tropikamidu

B. norepinefryny i lowastatyny

C. adrenaliny i pseudoefedryny

D. diklofenaku i siarczanu sodu

Question 2

MED.09 Pytanie 42

Kategorie: Surowce farmaceutyczne Prawo i dokumentacja Sprzęt i technika apteczna

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Jakie warunki powinny być spełnione podczas przechowywania maści do oczu z siarczanem neomycyny?

Answer

A. Po otwarciu opakowania - w temperaturze pokojowej

Question 3

MED.09 Pytanie 43

Kategorie: Farmakologia Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Jak działa aldakton (Verospiron, Spironolakton)?

Answer

A. Pełni rolę antagonisty trójjodotyroniny - zmniejsza tempo przemiany materii

B. Działa jako antagonista testosteronu - ogranicza jego działanie anaboliczne

C. Jest antagonistą kortykosteronu - blokuje jego działanie przeciwzapalne

D. Działa jako antagonista aldosteronu - ma działanie moczopędne

Question 4

MED.09 Pytanie 44

Kategorie: Receptura apteczna Sprzęt i technika apteczna

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Aby przygotować maść na ciepło z sulfobituminianem amonu, należy dokładnie odważyć tę substancję

Answer

A. na krążku pergaminowym

Question 5

MED.09 Pytanie 45

Kategorie: Receptura apteczna Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Aby uniknąć wydostania się balsamu peruwiańskiego z podłoża czopkowego opartego na oleju kakaowym, balsam peruwiański należy

Answer

A. rozpuścić w gorącej lanolinie

B. wymieszać z olejem rycynowym

C. zmieszać z mielonym talkiem

D. rozpuścić w etanolu 96%

Question 6

MED.09 Pytanie 46

Kategorie: Wyroby medyczne i suplementy Prawo i dokumentacja

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Jak długo producent powinien przechowywać próbkę archiwalną leku?

Answer

A. Przynajmniej pięć lat po upływie okresu ważności leku

B. Przez czas jednego roku po ustalonym terminie ważności, nie krócej niż 3 lata

C. Do momentu dopuszczenia leku do obrotu

D. Do zakończenia okresu ważności

Question 7

MED.09 Pytanie 47

Kategorie: Farmakologia Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Efekt działania leków przeciwdepresyjnych może być wzmocniony, gdy pacjent równocześnie korzysta z produktów

Answer

A. z ziela dziurawca.

Question 8

MED.09 Pytanie 48

Kategorie: Farmakologia Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Agonista selektywny receptorów β₂-adrenergicznych to

Answer

A. Fenoterol

Question 9

MED.09 Pytanie 49

Kategorie: Farmakologia Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Leki podawane w postaci kapsułek dojelitowych to między innymi preparaty, które

Answer

A. drażnią błonę śluzową żołądka

B. nie ulegają rozkładowi w żołądku

C. ulegają rozkładowi w zasadowym pH

D. wchłaniają się w żołądku

Question 10

MED.09 Pytanie 50

Kategorie: Farmakologia Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Wskaż odpowiednią parę synonimów.

Answer

A. Nadmanganian potasu - Pyoctanina

B. Płyn Lugola - Jodyna

C. Aldehyd octowy - Formaldehyd

D. Mleczan etakrydyny - Rivanol

Question 11

MED.09 Pytanie 51

Kategorie: Farmakologia Bezpieczeństwo i higiena

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

W przypadku zatrucia lekami, u osób, które są przytomne, należy

Answer

A. podać osobie poszkodowanej insulinę

B. zapewnić osobie poszkodowanej dostęp do świeżego powietrza

C. wywołać wymioty

D. podać osobie poszkodowanej leki przeciwbólowe

Question 12

MED.09 Pytanie 52

Kategorie: Receptura apteczna Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Jakie zjawisko, prowadzące do niezgodności recepturowej, występuje w proszkach zawierających mentol oraz kamforę?

Answer

A. Euteksja

Question 13

MED.09 Pytanie 53

Kategorie: Farmakologia Prawo i dokumentacja Sprzęt i technika apteczna

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Jak długo można przechowywać roztwór antybiotyku Chloramfenicol w temperaturze 5°C?

A. 2 dni

B. 20 dni

C. 14 dni

D. powyżej 30 dni

Answer

A. bezpośredniego wystawiania się na działanie promieni słonecznych

Answer

A. immunosupresyjne

Answer

A. wyciąg płynny (extractum fluidum)

Answer

A. sedymentacja

Answer

A. Waga, moździerz, tłuczek, wrząca kąpiel wodna, butelka z ciemnego szkła, zakrętka

B. Waga do płynów, parownica, kąpiel wodna 60 stopni C, butelka z szeroką szyjką, zakrętka

C. Waga do proszków i płynów, zlewka, bagietka, butelka z ciemnego szkła, zakrętka

D. Waga do proszków, waga do płynów, kąpiel wodna 35 stopni C, butelka z ciemnego szkła, zakrętka

Answer

A. metoprololu

Answer

A. roztwór glicerolowy.

B. mieszankę.

C. zawiesinę do użytku zewnętrznego.

D. roztwór etanolowo-wodny.

Answer

A. Hypericum perforatum

Answer

A. korzenia kozłka.

Answer

A. synergizm addycyjny

B. antagonizm kompetycyjny

C. antagonizm czynnościowy

D. synergizm hiperaddycyjny

Answer

A. w papierowej torbie

B. w kapsułce skrobiowej

C. w pudełku polipropylenowym

D. w butelce z ciemnego szkła

Answer

A. zdarzeniom sercowo-naczyniowym

B. poważnej niewydolności nerek

C. złamaniom osteoporotycznym

D. atakom kolki nerkowej

Answer

A. sulfacetamid

Answer

A. z chlorkiem amonu oraz fosforanem kodeiny

B. z siarczanem atropiny oraz fosforanem kodeiny

C. z bromkiem amonu oraz siarczanem atropiny

D. z fosforanem kodeiny oraz chlorowodorkiem efedryny

Answer

A. wzrost stężenia magnezu we krwi

B. zwiększenie wydalania kwasu moczowego

C. wzrost ciśnienia tętniczego

D. spadek ciśnienia tętniczego krwi

Answer

A. tabletki podjęzykowe oraz podpoliczkowe

B. zawiesiny przeznaczone do stosowania wewnętrznego

C. preparaty przeznaczone do irygacji

D. preparaty w postaci płynnej do aplikacji na skórę

Answer

A. produkt diety do uzupełnienia

Answer

A. kumulacją

Answer

A. Urzędowym Wykazie Produktów Leczniczych Dopuszczonych do Obrotu na Terenie RP

Answer

A. papaweryna i nikotyna

B. antybiotyki i lidokaina

C. izodinitrat sorbitolu, fentanyl

D. nitrogliceryna, żeńskie hormony płciowe

Answer

A. tworzeniu osłony w obszarze uszkodzenia błony śluzowej

B. neutralizacji kwasu solnego w treści żołądkowej

C. blokowaniu pompy protonowej w żołądku

D. inhibowaniu receptora H2 w komórkach okładzinowych żołądka

Answer

A. proteinianu srebra z chlorkiem sodu

B. kwasu acetylosalicylowego z metenaminą

C. węgla leczniczego z chlorowodorkiem papaweryny

D. targezyny z siarczanem cynku

Question 14

MED.09 Pytanie 54

Kategorie: Farmakologia Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Stosując preparaty z Hyperici herba, czego należy unikać?

Question 15

MED.09 Pytanie 55

Kategorie: Receptura apteczna Prawo i dokumentacja

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Jak długo można zrealizować receptę na lek recepturowy wystawioną przez dentystę?

A. 30 dni

B. 7 dni

C. 60 dni

D. 14 dni

Question 16

MED.09 Pytanie 56

Kategorie: Farmakologia Wyroby medyczne i suplementy

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Benzodiazepiny (np. klonazepam) wykorzystuje się jako leki

Question 17

MED.09 Pytanie 57

Kategorie: Receptura apteczna Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Lek w formie cieczy, uzyskany z właściwie rozdrobnionego suchego korzenia wymiotnicy poprzez moczenie w wodzie o temperaturze 90 stopni C przez 30 minut, to

Question 18

MED.09 Pytanie 58

Kategorie: Receptura apteczna Sprzęt i technika apteczna

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Przepuszczanie cieczy przez materiał o luźnej strukturze, np. watę lub płótno, to

Question 19

MED.09 Pytanie 59

Kategorie: Receptura apteczna Sprzęt i technika apteczna

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Poniżej przedstawiono sprzęt, urządzenia oraz pojemniki potrzebne do przygotowywania medykamentów. Wybierz zestaw, który zastosujesz przy sporządzaniu roztworu olejowego kamfory?

Question 20

MED.09 Pytanie 60

Kategorie: Receptura apteczna Farmakologia

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Na recepcie pacjenta znajduje się zalecenie stosowania 5 ml mieszanki 4 razy dziennie. Ile mililitrów leku zostanie wykorzystane w trakcie 7-dniowego leczenia?

A. 35 ml

B. 28 ml

C. 200 ml

D. 140 ml

Question 21

MED.09 Pytanie 61

Kategorie: Farmakologia Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Czy bisocard ma inny nazwę?

Question 22

MED.09 Pytanie 62

Kategorie: Receptura apteczna Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Ile gumy arabskiej powinno się zastosować do sporządzenia 100,0 g Emulsio oleosae?

A. 10,0 g

B. 7,5 g

C. 5,0 g

D. 15,0 g

Question 23

MED.09 Pytanie 63

Kategorie: Receptura apteczna Sprzęt i technika apteczna

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

W słoiku aptecznym z szeroką szyjką należy włożyć

Question 24

MED.09 Pytanie 64

Kategorie: Receptura apteczna Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Pod którym składem receptury leku powinno się umieścić notatkę Misce fiat emulsio?
Rp.
Acidi salicylici             2,5
Mentholi                     2,0
Spir. Vini 70% (v/v)        60,0

A. Rp.
Camphorae             2,5
Ichthammmoli          7,5
Lanolini              7,5
Vaselini flavi aa ad 50,0

B.
Rp.
Paraffini liq.              40,0
4% Sol. Methylcellulosi     37,5
Aquae Menthae piperitae ad 100,0

C. Rp.
Calcii carbonatis     5,0
Magnesii oxidi        2,0
Gummi arab. mucil.   10,0
Aquae             ad 50,0

D.

A. D.

B. C.

C. A.

D. B.

Question 25

MED.09 Pytanie 65

Kategorie: Farmakologia Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Jakiego surowca roślinnego dotyczy opis zamieszczony poniżej?
"To powszechnie występująca roślina zarodnikowa z pędami zarodnionośnymi. Zawiera flawonoidy, sapaam oraz związki krzemu. Używana w formie ziołowych naparów. Wykazuje działanie moczopędne."

Question 26

MED.09 Pytanie 66

Kategorie: Receptura apteczna Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Przy przygotowywaniu wyciągu wodnego (maceratu) należy unikać rozdrobnienia

Question 27

MED.09 Pytanie 67

Kategorie: Receptura apteczna Farmakologia

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Jakie działanie występuje przy równoczesnym zastosowaniu paracetamolu oraz tramadolu?

Question 28

MED.09 Pytanie 68

Kategorie: Receptura apteczna Sprzęt i technika apteczna

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Przygotowaną formę leku o nazwie linimentum należy umieścić

Question 29

MED.09 Pytanie 69

Kategorie: Farmakologia Wyroby medyczne i suplementy

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Preparat Brilique (tikagrelor), stosowany razem z kwasem salicylowym (ASA), ma na celu zapobieganie

Question 30

MED.09 Pytanie 70

Kategorie: Farmakologia Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Jakie z poniższych określeń jest synonimem sulfobituminianu amonu?

Question 31

MED.09 Pytanie 71

Kategorie: Receptura apteczna Farmakologia

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Fenobarbital sodowy może powodować niezgodności w zależności od stężenia

Question 32

MED.09 Pytanie 72

Kategorie: Farmakologia Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Tiazydy to leki moczopędne, które poprzez zwiększenie diurezy powodują

Question 33

MED.09 Pytanie 73

Kategorie: Farmakologia Wyroby medyczne i suplementy

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Do grupy leków nazywanych PRAEPARATIONES BUCCALES zaliczamy

Question 34

MED.09 Pytanie 74

Kategorie: Receptura apteczna Farmakologia Wyroby medyczne i suplementy

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Czopki zawierające paracetamol to

Question 35

MED.09 Pytanie 75

Kategorie: Farmakologia Wyroby medyczne i suplementy

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Zjawisko polegające na zmniejszeniu skuteczności leku, które zachodzi w krótkim czasie od momentu jego zastosowania, nazywa się

Question 36

MED.09 Pytanie 76

Kategorie: Wyroby medyczne i suplementy Prawo i dokumentacja Sprzęt i technika apteczna

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Jakie są zasady i normy dotyczące przechowywania próbek archiwalnych przez wytwórcę?

Question 37

MED.09 Pytanie 77

Kategorie: Farmakologia Surowce farmaceutyczne Wyroby medyczne i suplementy

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

W postaci maści oraz jako system TTS używane są

Question 38

MED.09 Pytanie 78

Kategorie: Receptura apteczna Farmakologia

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Oblicz dawkę jednorazową jodku potasu, którą przyjmie pacjent zażywając miksturę zgodnie z zaleceniem zamieszczonym w podanej recepcie, przy założeniu, że masa jednej łyżki wynosi 17,0 g.
Rp.
Kalii iodidi                                   3,0
Natrii benzoatis
Sulfoguaiacoli                         aa      4,0
Liq. pectoralis
Aquae                                 aa ad  150,0
M.f. mixt.
D.S. 1 łyżkę rano i 1 łyżkę po południu (do godziny 17)

A. 0,34 g

B. 0,68 g

C. 0,60 g

D. 0,30 g

Question 39

MED.09 Pytanie 79

Kategorie: Farmakologia

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Jak działa mechanizm leków z grupy antacida?

Question 40

MED.09 Pytanie 80

Kategorie: Farmakologia Surowce farmaceutyczne

Sporządzanie i wytwarzanie pr…

Rp. Acidi salicylici 2,5 Mentholi 2,0 Spir. Vini 70% (v/v) 60,0 A.	Rp. Camphorae 2,5 Ichthammmoli 7,5 Lanolini 7,5 Vaselini flavi aa ad 50,0 B.
Rp. Paraffini liq. 40,0 4% Sol. Methylcellulosi 37,5 Aquae Menthae piperitae ad 100,0 C.	Rp. Calcii carbonatis 5,0 Magnesii oxidi 2,0 Gummi arab. mucil. 10,0 Aquae ad 50,0 D.

Filtrowanie pytań

Jakie substancje powodują rozszerzenie źrenicy po ich podaniu?

Jakie warunki powinny być spełnione podczas przechowywania maści do oczu z siarczanem neomycyny?

Jak działa aldakton (Verospiron, Spironolakton)?

Aby przygotować maść na ciepło z sulfobituminianem amonu, należy dokładnie odważyć tę substancję

Aby uniknąć wydostania się balsamu peruwiańskiego z podłoża czopkowego opartego na oleju kakaowym, balsam peruwiański należy

Jak długo producent powinien przechowywać próbkę archiwalną leku?

Efekt działania leków przeciwdepresyjnych może być wzmocniony, gdy pacjent równocześnie korzysta z produktów

Agonista selektywny receptorów β₂-adrenergicznych to

Leki podawane w postaci kapsułek dojelitowych to między innymi preparaty, które

Wskaż odpowiednią parę synonimów.

W przypadku zatrucia lekami, u osób, które są przytomne, należy

Jakie zjawisko, prowadzące do niezgodności recepturowej, występuje w proszkach zawierających mentol oraz kamforę?

Jak długo można przechowywać roztwór antybiotyku Chloramfenicol w temperaturze 5°C?

Stosując preparaty z Hyperici herba, czego należy unikać?

Jak długo można zrealizować receptę na lek recepturowy wystawioną przez dentystę?

Benzodiazepiny (np. klonazepam) wykorzystuje się jako leki

Lek w formie cieczy, uzyskany z właściwie rozdrobnionego suchego korzenia wymiotnicy poprzez moczenie w wodzie o temperaturze 90 stopni C przez 30 minut, to

Przepuszczanie cieczy przez materiał o luźnej strukturze, np. watę lub płótno, to

Poniżej przedstawiono sprzęt, urządzenia oraz pojemniki potrzebne do przygotowywania medykamentów. Wybierz zestaw, który zastosujesz przy sporządzaniu roztworu olejowego kamfory?

Na recepcie pacjenta znajduje się zalecenie stosowania 5 ml mieszanki 4 razy dziennie. Ile mililitrów leku zostanie wykorzystane w trakcie 7-dniowego leczenia?

Czy bisocard ma inny nazwę?

Ile gumy arabskiej powinno się zastosować do sporządzenia 100,0 g Emulsio oleosae?

W słoiku aptecznym z szeroką szyjką należy włożyć

Jakiego surowca roślinnego dotyczy opis zamieszczony poniżej?
"To powszechnie występująca roślina zarodnikowa z pędami zarodnionośnymi. Zawiera flawonoidy, sapaam oraz związki krzemu. Używana w formie ziołowych naparów. Wykazuje działanie moczopędne."

Przy przygotowywaniu wyciągu wodnego (maceratu) należy unikać rozdrobnienia

Jakie działanie występuje przy równoczesnym zastosowaniu paracetamolu oraz tramadolu?

Przygotowaną formę leku o nazwie linimentum należy umieścić

Preparat Brilique (tikagrelor), stosowany razem z kwasem salicylowym (ASA), ma na celu zapobieganie

Jakie z poniższych określeń jest synonimem sulfobituminianu amonu?

Fenobarbital sodowy może powodować niezgodności w zależności od stężenia

Tiazydy to leki moczopędne, które poprzez zwiększenie diurezy powodują

Do grupy leków nazywanych PRAEPARATIONES BUCCALES zaliczamy

Czopki zawierające paracetamol to

Zjawisko polegające na zmniejszeniu skuteczności leku, które zachodzi w krótkim czasie od momentu jego zastosowania, nazywa się

Jakie są zasady i normy dotyczące przechowywania próbek archiwalnych przez wytwórcę?

W postaci maści oraz jako system TTS używane są

Jak działa mechanizm leków z grupy antacida?

Zjawisko adsorpcji przez substancje charakteryzujące się dużą powierzchnią właściwą zachodzi podczas łączenia

Filtrowanie pytań

Jakie substancje powodują rozszerzenie źrenicy po ich podaniu?

Jakie warunki powinny być spełnione podczas przechowywania maści do oczu z siarczanem neomycyny?

Jak działa aldakton (Verospiron, Spironolakton)?

Aby przygotować maść na ciepło z sulfobituminianem amonu, należy dokładnie odważyć tę substancję

Aby uniknąć wydostania się balsamu peruwiańskiego z podłoża czopkowego opartego na oleju kakaowym, balsam peruwiański należy

Jak długo producent powinien przechowywać próbkę archiwalną leku?

Efekt działania leków przeciwdepresyjnych może być wzmocniony, gdy pacjent równocześnie korzysta z produktów

Agonista selektywny receptorów β2-adrenergicznych to

Leki podawane w postaci kapsułek dojelitowych to między innymi preparaty, które

Wskaż odpowiednią parę synonimów.

W przypadku zatrucia lekami, u osób, które są przytomne, należy

Jakie zjawisko, prowadzące do niezgodności recepturowej, występuje w proszkach zawierających mentol oraz kamforę?

Jak długo można przechowywać roztwór antybiotyku Chloramfenicol w temperaturze 5°C?

Stosując preparaty z Hyperici herba, czego należy unikać?

Jak długo można zrealizować receptę na lek recepturowy wystawioną przez dentystę?

Benzodiazepiny (np. klonazepam) wykorzystuje się jako leki

Lek w formie cieczy, uzyskany z właściwie rozdrobnionego suchego korzenia wymiotnicy poprzez moczenie w wodzie o temperaturze 90 stopni C przez 30 minut, to

Przepuszczanie cieczy przez materiał o luźnej strukturze, np. watę lub płótno, to

Poniżej przedstawiono sprzęt, urządzenia oraz pojemniki potrzebne do przygotowywania medykamentów. Wybierz zestaw, który zastosujesz przy sporządzaniu roztworu olejowego kamfory?

Na recepcie pacjenta znajduje się zalecenie stosowania 5 ml mieszanki 4 razy dziennie. Ile mililitrów leku zostanie wykorzystane w trakcie 7-dniowego leczenia?

Czy bisocard ma inny nazwę?

Ile gumy arabskiej powinno się zastosować do sporządzenia 100,0 g Emulsio oleosae?

W słoiku aptecznym z szeroką szyjką należy włożyć

Jakiego surowca roślinnego dotyczy opis zamieszczony poniżej? "To powszechnie występująca roślina zarodnikowa z pędami zarodnionośnymi. Zawiera flawonoidy, sapaam oraz związki krzemu. Używana w formie ziołowych naparów. Wykazuje działanie moczopędne."

Przy przygotowywaniu wyciągu wodnego (maceratu) należy unikać rozdrobnienia

Jakie działanie występuje przy równoczesnym zastosowaniu paracetamolu oraz tramadolu?

Przygotowaną formę leku o nazwie linimentum należy umieścić

Preparat Brilique (tikagrelor), stosowany razem z kwasem salicylowym (ASA), ma na celu zapobieganie

Jakie z poniższych określeń jest synonimem sulfobituminianu amonu?

Fenobarbital sodowy może powodować niezgodności w zależności od stężenia

Tiazydy to leki moczopędne, które poprzez zwiększenie diurezy powodują

Do grupy leków nazywanych PRAEPARATIONES BUCCALES zaliczamy

Czopki zawierające paracetamol to

Zjawisko polegające na zmniejszeniu skuteczności leku, które zachodzi w krótkim czasie od momentu jego zastosowania, nazywa się

Jakie są zasady i normy dotyczące przechowywania próbek archiwalnych przez wytwórcę?

W postaci maści oraz jako system TTS używane są

Jak działa mechanizm leków z grupy antacida?

Zjawisko adsorpcji przez substancje charakteryzujące się dużą powierzchnią właściwą zachodzi podczas łączenia

Agonista selektywny receptorów β₂-adrenergicznych to

Jakiego surowca roślinnego dotyczy opis zamieszczony poniżej?
"To powszechnie występująca roślina zarodnikowa z pędami zarodnionośnymi. Zawiera flawonoidy, sapaam oraz związki krzemu. Używana w formie ziołowych naparów. Wykazuje działanie moczopędne."