Usuwanie mieszaniny powietrzno-gazowej podczas napełniania instalacji gazem ziemnym należy rozpocząć
Źle. Błędne są oba elementy - gaz ziemny zbiera się u góry, a zaczyna się od pionu najdalszego od kurka.
Źle. Pion najdalszy się zgadza, ale gaz ziemny zbiera się u góry - mieszaninę usuwa się z najwyższego punktu.
Źle. Punkt jest właściwy, ale zaczyna się od pionu najdalszego od kurka głównego, nie najbliższego.
Dobrze. Najwyższy punkt i pion najdalszy od kurka - gaz przepłukuje wtedy całe przewody rozprowadzające.
Przykładowe zadanie CKE z 2022 roku: Informator o egzaminie zawodowym - technik gazownictwa (BUD.16).
Usuwanie mieszaniny powietrzno-gazowej zaczyna się w najwyższym punkcie instalacji, od pionu położonego najdalej od kurka głównego. Gaz ziemny jest lżejszy od powietrza, więc wpuszczany do instalacji gromadzi się u góry i wypycha powietrze w dół, a mieszanina zbiera się w górnych częściach pionów.
Zaczynanie od pionu najdalszego sprawia, że gaz przepływa przez całą długość przewodów rozprowadzających i wypiera z nich powietrze po drodze. Potem przepłukuje się kolejne piony, coraz bliższe kurka głównego.
Mieszaninę odprowadza się bezpiecznie na zewnątrz budynku, na przykład wężem przez okno, przy zachowaniu zasad prac gazoniebezpiecznych. Instalacja jest odpowietrzona, gdy analiza wykaże sam gaz w wypuszczanej mieszaninie.
Odpowiedzi różnią się dwoma parami słów, więc warto rozważyć je osobno. Najniższy punkt instalacji nie nadaje się do odpowietrzania gazem ziemnym, bo gaz lżejszy od powietrza zbiera się u góry - z dołu wypływałoby głównie powietrze, a mieszanina zostawałaby w górnych odcinkach.
Rozpoczęcie od pionu najbliższego kurka głównego też jest błędem. Gaz wypełniłby wtedy najpierw krótki odcinek przy wejściu, a w dalszych przewodach rozprowadzających zostałoby powietrze, które trzeba by usuwać osobno i dłużej.
Prawidłowo zaczyna się w najwyższym punkcie, od pionu najdalszego od kurka głównego. Zasadę łatwo wyprowadzić z dwóch faktów: gaz ziemny idzie do góry, a przepłukanie od końca instalacji usuwa powietrze z całych przewodów rozprowadzających.
Gdyby chodziło o gaz płynny propan-butan, który jest cięższy od powietrza, rozumowanie o kierunku gromadzenia się mieszaniny trzeba by odwrócić - dlatego warto pamiętać, od czego ta zasada wynika.