Pomierzony w terenie kąt o wartości 40,0000g (40g 00c 00cc) po zamianie na miarę stopniową ma wartość
Wartość 40,0000ᵍ po zamianie na miarę stopniową wynosi 36°00'00'', ponieważ w geodezji bardzo często używa się miary gradowej, zwanej też setną. W tym systemie pełny kąt ma 400ᵍ, a nie 360°, jak w układzie stopniowym. Z tego wynika prosta zależność: 100ᵍ = 90°, czyli 1ᵍ = 0,9°. Dlatego obliczenie wygląda tak: 40ᵍ · 0,9° = 36°. Ponieważ w podanym kącie części setne i dziesięciotysięczne są równe zeru, czyli 40ᵍ 00ᶜ 00ᶜᶜ, wynik w stopniach też nie ma minut ani sekund: 36°00'00''. W praktyce geodezyjnej taka zamiana jest ważna przy opracowaniu dzienników pomiarowych, porównywaniu danych z różnych instrumentów albo wprowadzaniu obserwacji do programów obliczeniowych. Moim zdaniem to jeden z tych drobiazgów, które łatwo przeoczyć, a potem wychodzą dziwne azymuty albo kąty w poligonie. Dobra praktyka jest taka, żeby zawsze sprawdzić, w jakiej jednostce pracuje tachimetr lub teodolit: gony/grady czy stopnie. Sam zapis 40,0000ᵍ nie oznacza 40°, tylko 40 gradów, a to jednak inna miara kąta.
Jeżeli wyszedł wynik inny niż 36°00'00'', to najczęściej problem nie leży w samym rachunku, tylko w pomyleniu dwóch układów mierzenia kątów. W geodezji zapis z literą g oznacza miarę gradową, gdzie pełny obrót ma 400ᵍ. W układzie stopniowym pełny obrót ma 360°. Te dwa systemy nie są równoważne liczbowo, więc nie można przepisać wartości 40ᵍ jako 40°. Taki błąd jest dość typowy, zwłaszcza gdy ktoś patrzy tylko na liczbę, a nie na jednostkę przy kącie. Wynik 40°00'00'' powstaje właśnie z potraktowania gradów jak stopni, co w pomiarach terenowych może dać zauważalny błąd kierunku. Wynik 30°00'00'' sugeruje zastosowanie przypadkowego przelicznika albo skojarzenie kąta z częścią kąta prostego bez sprawdzenia proporcji. Z kolei 44°00'00'' wygląda jak przeliczenie w odwrotną stronę lub błędne założenie, że 1ᵍ jest większy od 1°. A jest odwrotnie: skoro 400ᵍ odpowiada 360°, to jeden grad ma tylko 0,9°. Z mojego doświadczenia najlepiej zapamiętać relację 100ᵍ = 90°, bo ona od razu porządkuje temat. Wtedy 40ᵍ to 40% kąta prostego, a 40% z 90° daje dokładnie 36°. Przy opracowaniu wyników pomiarów, szczególnie w obliczeniach azymutów, kątów poziomych i ciągów poligonowych, taka kontrola jednostek jest naprawdę podstawową dobrą praktyką.