Na podstawie przedstawionego fragmentu faktury sprzedaży ustal, którą kwotę należności za sprzedane towary należy przyjąć do kasy hurtowni.
Fragment faktury sprzedaży (sposób zapłaty: gotówka)
| Nazwa towaru | J.m. | Ilość | Cena netto | Wartość netto | VAT % | Kwota VAT | Wartość brutto |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Olej rzepakowy 2 litry | szt. | 45 | 8,20 | 369,00 | 5 | 18,45 | 387,45 |
| Groszek konserwowy | szt. | 55 | 4,25 | 233,75 | 5 | 11,69 | 245,44 |
| Razem | 602,75 | x | 30,14 | .......... |
A. 632,89 zł
B. 602,75 zł
C. 245,44 zł
D. 387,45 zł
Opracowane na podstawie zadania CKE, czerwiec 2018 (arkusz A.18-X-18.06): Stawki VAT na fakturze zaktualizowane do przepisów obowiązujących w 2026 r. (żywność podstawowa 5%).
Kwota, którą należy przyjąć do kasy hurtowni, to wartość brutto całej faktury, czyli 632,89 zł. Przy sprzedaży opodatkowanej VAT klient płaci nie tylko wartość netto towarów, ale także doliczony podatek VAT. W tym fragmencie faktury mamy razem wartość netto 602,75 zł oraz łączną kwotę VAT 30,14 zł. Dlatego należność ogółem wynosi: 602,75 zł + 30,14 zł = 632,89 zł. Można to też sprawdzić przez dodanie wartości brutto poszczególnych pozycji: 387,45 zł + 245,44 zł = 632,89 zł. Ponieważ sposób zapłaty to gotówka, właśnie taką kwotę kasjer powinien przyjąć do kasy i ująć w rozliczeniu kasowym. Moim zdaniem to jest jeden z ważniejszych nawyków w pracy handlowej: przy zapłacie patrzymy na kwotę brutto do zapłaty, a nie na samą wartość netto. W praktyce sklepu, hurtowni czy punktu sprzedaży pomylenie netto z brutto powoduje niedobór w kasie i problem z poprawnym rozliczeniem dokumentu sprzedaży.
W tym zadaniu łatwo pomylić kilka pojęć z faktury, szczególnie gdy patrzy się tylko na jedną kolumnę tabeli. Kwota 602,75 zł oznacza wartość netto wszystkich sprzedanych towarów. Jest to cena bez podatku VAT, czyli ważna z punktu widzenia ewidencji sprzedaży i obliczenia podstawy opodatkowania, ale nie jest to kwota, którą klient faktycznie płaci przy kasie. W sprzedaży gotówkowej do kasy przyjmuje się należność brutto, ponieważ klient reguluje całą wartość faktury razem z podatkiem. Kwoty 387,45 zł i 245,44 zł są wartościami brutto tylko pojedynczych pozycji: oleju rzepakowego oraz groszku konserwowego. One są poprawnie wyliczone dla danych towarów, ale nie obejmują całego dokumentu sprzedaży. Typowy błąd polega na tym, że ktoś przepisuje pierwszą widoczną wartość brutto albo ostatnią pozycję z tabeli, zamiast sprawdzić wiersz „Razem” i ustalić należność końcową. Dobra praktyka w dokumentacji handlowej jest taka, że przy rozliczeniu klienta zawsze trzeba dojść do kwoty „do zapłaty”, czyli sumy wartości brutto wszystkich pozycji. Tutaj można ją obliczyć na dwa sposoby: 602,75 zł netto + 30,14 zł VAT = 632,89 zł albo 387,45 zł + 245,44 zł = 632,89 zł. Dopiero ta kwota zamyka sprzedaż gotówkową i powinna znaleźć się w kasie hurtowni. Z mojego doświadczenia, sprawdzanie obu metodą sumowania bardzo pomaga wyłapać drobne pomyłki rachunkowe.