Który z wymienionych adresów protokołu IPv4 jest adresem klasy D?
A. 191.12.0.18
B. 10.0.3.5
C. 128.1.0.8
D. 239.255.203.1
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2014 (arkusz E.13-X-14.05).
Adres 239.255.203.1 należy do klasy D, bo w klasycznym podziale adresów IPv4 klasa D obejmuje zakres od 224.0.0.0 do 239.255.255.255. Takie adresy nie są używane jako zwykłe adresy hostów, tylko jako adresy multicastowe, czyli do komunikacji jeden-do-wielu. W praktyce oznacza to, że jeden nadawca może wysłać pakiet do grupy odbiorców zapisanych do danej grupy multicast. Spotyka się to np. w transmisjach strumieniowych, protokołach routingu, usługach IPTV albo mechanizmach wykrywania usług w sieci. Adres 239.255.203.1 dodatkowo mieści się w puli 239.0.0.0/8, która jest traktowana jako administratively scoped multicast, czyli zakres multicastu przeznaczony raczej do użycia lokalnego w organizacji, zgodnie z praktyką opisaną m.in. w RFC 2365. Moim zdaniem warto zapamiętać prostą granicę: jeśli pierwszy oktet IPv4 jest od 224 do 239, to patrzymy na klasę D i multicast. Dla porównania 10.0.3.5 to adres prywatny z klasy A, a adresy zaczynające się od 128 i 191 wpadają jeszcze w klasę B. W nowoczesnych sieciach częściej używa się CIDR niż klas adresowych, ale klasy nadal pojawiają się w testach i dobrze tłumaczą podstawy adresacji IPv4.
W tym pytaniu łatwo pomylić klasy adresów IPv4 z adresami prywatnymi albo z samym faktem, że adres wygląda poprawnie składniowo. Każdy z podanych adresów ma cztery oktety i mieści się w zakresie 0–255, ale to jeszcze nie mówi, do jakiej klasy należy. Klasyczny podział IPv4 opiera się głównie na wartości pierwszego oktetu. Klasa A obejmuje adresy od 1.0.0.0 do 126.255.255.255, klasa B od 128.0.0.0 do 191.255.255.255, klasa C od 192.0.0.0 do 223.255.255.255, a klasa D od 224.0.0.0 do 239.255.255.255. Klasa E, czyli 240.0.0.0–255.255.255.255, jest zakresem specjalnym i eksperymentalnym. Adres 10.0.3.5 może się kojarzyć z siecią, bo jest bardzo często używany w LAN-ach, ale jest to adres prywatny z zakresu 10.0.0.0/8, historycznie klasy A, nie multicast. Adresy zaczynające się od 128 i 191 należą do klasy B, mimo że 191 jest już blisko granicy 192, która rozpoczyna klasę C. Typowy błąd polega na zapamiętaniu tylko zakresów prywatnych, takich jak 10.0.0.0/8, 172.16.0.0/12 i 192.168.0.0/16, a nie pełnego podziału klasowego. W sieciach produkcyjnych obecnie stosuje się CIDR, maski prefiksowe i routing bezklasowy, ale znajomość klas nadal pomaga rozumieć starszą dokumentację, pytania egzaminacyjne oraz podstawy multicastu. Adres klasy D musi zaczynać się od liczby z przedziału 224–239, dlatego właściwym wyborem jest 239.255.203.1.