W firmie został zastosowany adres klasy B do podziału na 100 podsieci. Każda z podsieci ma dostępnych maksymalnie 510 adresów IP. Która maska została zastosowana do wyznaczenia podsieci?
A. 255.255.224.0
B. 255.255.248.0
C. 255.255.240.0
D. 255.255.254.0
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2017 (arkusz E.13-X-17.01).
Maska 255.255.254.0 oznacza prefiks /23, czyli w adresie IPv4 na część hosta zostaje 9 bitów. Liczba adresów w takiej podsieci to 2⁹ = 512, ale w klasycznej adresacji odejmujemy adres sieci i adres rozgłoszeniowy, więc zostaje 510 użytecznych adresów IP dla urządzeń. I to dokładnie pasuje do treści pytania. Ponieważ firma startuje z adresem klasy B, domyślnie miałaby maskę /16, czyli 255.255.0.0. Przejście na /23 oznacza pożyczenie 7 bitów na podsieci, a 2⁷ = 128 podsieci, więc wymagane 100 podsieci spokojnie się mieści. W praktyce taka maska bywa używana np. dla większego działu, piętra w budynku albo osobnego VLAN-u, gdzie zwykłe /24, czyli 254 hosty, byłoby już za małe. Moim zdaniem to dobry przykład, że przy projektowaniu sieci nie patrzy się tylko na liczbę podsieci, ale też na liczbę hostów w każdej z nich i zostawia się trochę zapasu. Dobra praktyka zgodna z podejściem CIDR polega właśnie na dobieraniu prefiksu do realnych potrzeb, a nie na ustawianiu jednej maski na oko.
Przy tym zadaniu łatwo pomylić dwa różne wymagania: liczbę podsieci oraz liczbę adresów hostów w każdej podsieci. Adres klasy B ma domyślną maskę /16, więc cała zabawa polega na pożyczeniu części bitów hosta na identyfikację podsieci. Jeżeli wybierze się maskę 255.255.224.0, otrzymujemy prefiks /19. To daje bardzo duże podsieci, bo zostaje 13 bitów hosta, czyli 8190 użytecznych adresów. Problem w tym, że liczba podsieci z klasy B wyniesie tylko 8, więc do wymaganych 100 nawet się nie zbliżamy. Maska 255.255.240.0, czyli /20, poprawia sytuację tylko trochę: daje 16 podsieci i 4094 hosty w każdej. Dalej jest za mało podsieci i zdecydowanie za dużo adresów hostów. Przy masce 255.255.248.0, czyli /21, otrzymujemy 32 podsieci oraz 2046 adresów użytecznych w każdej z nich. To nadal nie spełnia warunku 100 podsieci, chociaż ktoś może ją wybrać, jeśli patrzy tylko na to, że adresów dla hostów jest dużo. Typowy błąd polega też na zapomnieniu o odjęciu dwóch adresów: adresu sieci i broadcastu. W sieciach IPv4 nie przydziela się ich zwykłym urządzeniom końcowym. Poprawne rozumowanie prowadzi do /23, bo 9 bitów hosta daje 512 adresów całkowitych, czyli 510 użytecznych, a 7 pożyczonych bitów daje 128 podsieci. W projektowaniu sieci, szczególnie VLAN-ów i segmentów firmowych, takie liczenie jest podstawą, inaczej można zrobić sieć, która od razu będzie za mała albo niepotrzebnie rozrzutna.