Do wykonania sieci komputerowej w pomieszczeniu wykorzystano 40 metrów skrętki UTP, 8 gniazd typu RJ45 oraz odpowiednią liczbę wtyków RJ45 niezbędnych do zarobienia 8 kabli połączeniowych typu patchcord. Jaki jest koszt wykorzystanych materiałów do wykonania sieci? Ceny jednostkowe wykorzystanych materiałów są podane w tabeli.
| Materiał | Jednostka miary | Cena |
|---|---|---|
| Skrętka UTP | m | 1 zł |
| Gniazdo RJ45 | szt. | 10 zł |
| Wtyk RJ45 | szt. | 50 gr |
A. 128 zł
B. 124 zł
C. 120 zł
D. 136 zł
Koszt 128 zł wynika z policzenia wszystkich materiałów, a nie tylko elementów zamontowanych w ścianie. Skrętka UTP: 40 metrów × 1 zł = 40 zł. Gniazda RJ45: 8 sztuk × 10 zł = 80 zł. Do tego dochodzą wtyki RJ45 do wykonania 8 kabli połączeniowych typu patchcord. Jeden patchcord ma dwa końce, więc potrzebuje 2 wtyków RJ45. Dla 8 patchcordów potrzeba więc 16 wtyków. Cena jednego wtyku to 50 gr, czyli 0,50 zł, zatem 16 × 0,50 zł = 8 zł. Razem: 40 zł + 80 zł + 8 zł = 128 zł. W praktyce to bardzo typowa sytuacja przy kosztorysowaniu okablowania strukturalnego: osobno liczy się przewód, osprzęt przyłączeniowy, wtyki, czasem też patchpanele, keystony, listwy, peszle i zapas przewodu. Moim zdaniem najważniejszy szczegół w tym zadaniu to właśnie to, że patchcord ma dwa zakończenia, a nie jedno. Przy wykonywaniu sieci zgodnie z dobrymi praktykami, np. w instalacjach opartych o złącza RJ45 i skrętkę UTP kategorii 5e lub 6, trzeba też pamiętać o poprawnym zarobieniu przewodów według jednego standardu, najczęściej T568A albo T568B, po obu stronach kabla prostego.
W tym zadaniu łatwo pomylić się nie na cenach, tylko na liczbie wtyków RJ45 potrzebnych do wykonania patchcordów. Jeżeli wynik wychodzi 120 zł, to zwykle oznacza, że policzono tylko skrętkę i gniazda: 40 zł za przewód oraz 80 zł za 8 gniazd RJ45. Taki kosztorys jest niepełny, bo pomija wtyki, a bez nich nie da się zarobić kabli połączeniowych. W realnej instalacji sieciowej patchcord musi mieć zakończenie z obu stron, inaczej nie połączy komputera, przełącznika, patchpanelu albo gniazda abonenckiego. Wynik 124 zł najczęściej bierze się z założenia, że na jeden kabel przypada jeden wtyk RJ45. To jest typowy błąd myślowy, bo kabel połączeniowy ma dwa końce, więc dla 8 patchcordów potrzeba 16 wtyków, nie 8. Z kolei wynik 136 zł sugeruje doliczenie zbyt dużej liczby wtyków albo podwójne policzenie jakiegoś elementu. Przy kosztorysowaniu trzeba iść spokojnie: ilość materiału × cena jednostkowa, a potem suma pozycji. Dobra praktyka branżowa jest taka, żeby rozdzielać elementy instalacyjne: przewód UTP, gniazda RJ45, wtyki RJ45, ewentualnie patchpanel i akcesoria montażowe. Z mojego doświadczenia takie zadania dobrze uczą myślenia technicznego, bo w sieciach komputerowych szczegóły montażowe mają znaczenie. Jeden brakujący wtyk potrafi zatrzymać uruchomienie stanowiska, mimo że cała reszta instalacji wygląda poprawnie.