Licencja dostępowa w systemie Windows Server, umożliwiająca użytkownikom stacji roboczych korzystanie z usług serwera to licencja
A. MOLP
B. BOX
C. CAL
D. OEM
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2021 (arkusz EE.08-SG-21.06).
CAL, czyli Client Access License, to licencja dostępowa wymagana wtedy, gdy użytkownik albo urządzenie korzysta z usług Windows Server. Chodzi np. o logowanie do domeny Active Directory, dostęp do udziałów plików, drukarek sieciowych, usług pulpitu zdalnego czy innych zasobów udostępnianych przez serwer. Sama licencja na Windows Server pozwala uruchomić system serwerowy, ale nie daje automatycznie prawa wszystkim pracownikom do korzystania z jego usług. Do tego właśnie służą licencje CAL. W praktyce administrator musi dobrać odpowiedni model: User CAL, gdy licencjonuje się użytkownika, albo Device CAL, gdy licencjonuje się konkretne urządzenie. Moim zdaniem to bardzo ważne rozróżnienie, bo w firmie z pracownikami korzystającymi z kilku komputerów zwykle bardziej opłaca się User CAL, a w pracowni szkolnej lub na stanowiskach zmianowych często sens ma Device CAL. Dobra praktyka branżowa to prowadzenie ewidencji licencji, zgodność z warunkami producenta i planowanie liczby CAL razem z rozwojem infrastruktury. Dzięki temu serwer jest używany legalnie i bez przykrych niespodzianek przy audycie.
W tym pytaniu łatwo pomylić ogólną formę zakupu oprogramowania z licencją dostępową do usług serwera. BOX oznacza zwykle pudełkową wersję produktu, kupowaną jako osobny egzemplarz, często z nośnikiem lub kluczem produktu. Taka forma dystrybucji może dotyczyć różnych programów, ale nie opisuje prawa użytkownika stacji roboczej do korzystania z usług Windows Server. OEM to licencja wiązana najczęściej ze sprzętem, np. system operacyjny zainstalowany fabrycznie na komputerze. Jest praktyczna przy zakupie nowych maszyn, ale z punktu widzenia dostępu do domeny, udziałów sieciowych czy usług serwera nie jest tym samym co CAL. MOLP, czyli Microsoft Open License Program, odnosi się do programu licencjonowania zbiorczego dla firm i instytucji. To raczej kanał lub model zakupu licencji, a nie konkretna licencja dostępowa dla użytkownika albo urządzenia. Poprawnym pojęciem jest CAL, ponieważ Windows Server rozdziela licencję na sam system serwerowy od praw dostępu klientów. Z mojego doświadczenia uczniowie często myślą: skoro mam Windowsa na komputerze, to mogę korzystać z serwera bez dodatkowych formalności. No właśnie nie zawsze. W środowisku firmowym licencjonowanie trzeba traktować tak samo poważnie jak konfigurację kont, uprawnień i zabezpieczeń, bo zgodność licencyjna jest elementem profesjonalnej administracji IT.