Wskaż nieprawidłowy podział dysku GPT na partycje w systemie Windows
A. 10 partycji podstawowych
B. 1 partycja podstawowa i 1 rozszerzona
C. 4 partycje podstawowe
D. 128 partycji podstawowych
W GPT taki układ jak 1 partycja podstawowa i 1 rozszerzona jest nieprawidłowy, bo partycja rozszerzona należy do starego schematu MBR, a nie do GPT. W MBR można było mieć maksymalnie 4 partycje podstawowe albo np. 3 podstawowe i 1 rozszerzoną, w której tworzyło się dyski logiczne. To był sposób na obejście ograniczenia liczby partycji. GPT, czyli GUID Partition Table, działa inaczej: każda partycja ma swój wpis w tablicy partycji i nie ma tam pojęcia partycji rozszerzonej ani logicznej. W Windowsie partycje na dysku GPT często są pokazywane jako podstawowe, nawet jeśli technicznie mają różne typy, np. EFI System Partition, Microsoft Reserved, partycja odzyskiwania albo podstawowa partycja danych. Dlatego 4, 10 czy nawet 128 partycji podstawowych mieści się w typowym modelu GPT w Windows. Z mojego doświadczenia warto to kojarzyć praktycznie: jeśli instalujesz Windows na komputerze z UEFI, dysk systemowy zwykle jest GPT i pojawią się partycje EFI oraz MSR, ale nigdy nie zakładasz tam partycji rozszerzonej. To dobra praktyka branżowa, szczególnie przy nowych komputerach, dyskach NVMe i systemach startujących w trybie UEFI.
W tym pytaniu najłatwiej pomylić dwa różne style partycjonowania dysku: MBR i GPT. Odpowiedzi mówiące o 4, 10 albo 128 partycjach podstawowych mogą wydawać się podejrzane, bo wiele osób pamięta ze szkoły zasadę, że dysk ma najwyżej 4 partycje podstawowe. Tyle że ta zasada dotyczy MBR, czyli starszego schematu partycji używanego głównie ze starszym BIOS-em. W GPT nie działa to w ten sposób. GPT przechowuje wpisy partycji w tablicy, a Windows standardowo obsługuje do 128 takich wpisów, więc utworzenie kilku albo kilkunastu partycji podstawowych nie jest samo w sobie błędem. Moim zdaniem to jest właśnie haczyk w tym pytaniu: słowo podstawowa nie powinno automatycznie kojarzyć się z ograniczeniem MBR. W narzędziu Zarządzanie dyskami Windows wiele partycji GPT może być opisanych jako podstawowe, chociaż mają różne role i identyfikatory typu GUID. Niepoprawne jest natomiast łączenie GPT z partycją rozszerzoną, bo partycja rozszerzona powstała jako obejście limitu czterech wpisów w MBR. Wewnątrz niej tworzyło się partycje logiczne. GPT nie potrzebuje takiego mechanizmu, więc nie tworzy się tam ani partycji rozszerzonych, ani logicznych w klasycznym sensie. W praktyce przy instalacji Windows w trybie UEFI warto zostawić instalatorowi miejsce na partycję EFI, MSR i odzyskiwanie, a dane dzielić normalnie na kolejne partycje GPT. Mieszanie pojęć MBR z GPT prowadzi do złych wniosków, szczególnie przy nowoczesnych dyskach SSD i NVMe.