W systemie plików NTFS zmianę nazwy pliku umożliwia uprawnienie
A. zapisu.
B. modyfikacji.
C. odczytu i wykonania.
D. odczytu.
Pytanie z egzaminu CKE, październik 2013 (arkusz E.12-X-13.10).
W NTFS zmiana nazwy pliku jest traktowana nie tylko jako zwykłe wpisanie nowych znaków w nazwie, ale jako operacja na wpisie pliku w katalogu. Dlatego poprawnym uprawnieniem jest modyfikacja. Standardowe uprawnienie Modify w Windows obejmuje między innymi odczyt, zapis oraz możliwość usuwania obiektu, a właśnie element prawa do usunięcia jest tu istotny, bo przy zmianie nazwy system musi „odpiąć” starą nazwę i zapisać nową w strukturze katalogu. Z mojego doświadczenia to często myli się z samym zapisem, bo nazwa wygląda jak zwykła właściwość pliku, ale technicznie Windows pilnuje tego bardziej rygorystycznie. W praktyce, jeżeli użytkownik ma tylko odczyt albo odczyt i wykonanie, może otworzyć plik lub uruchomić program, ale nie zmieni jego nazwy. Jeśli ma samo uprawnienie zapisu, może dopisywać dane lub tworzyć pliki w pewnych sytuacjach, ale nadal może nie mieć prawa do operacji wymagających usunięcia wpisu. Dobra praktyka administracyjna mówi, żeby nadawać użytkownikom dokładnie taki poziom dostępu, jakiego potrzebują. Dla zwykłej pracy na dokumentach w folderze zespołowym zwykle daje się modyfikację, a nie pełną kontrolę, bo pełna kontrola pozwala dodatkowo zmieniać uprawnienia i przejmować własność, co już jest dużo większym ryzykiem.
W systemie NTFS łatwo pomylić zmianę nazwy z prostym zapisem, bo z punktu widzenia użytkownika wygląda to banalnie: kliknięcie, wpisanie nowej nazwy i Enter. Jednak mechanizm uprawnień w Windows działa bardziej precyzyjnie. Samo uprawnienie zapisu nie zawsze wystarcza do zmiany nazwy pliku, ponieważ rename jest powiązany z modyfikacją wpisu katalogowego, a często także z prawem usunięcia starego wpisu nazwy. Standardowe uprawnienie modyfikacji zawiera szerszy zestaw praw, w tym elementy potrzebne do praktycznej pracy z plikami: zapis, odczyt, wykonywanie oraz usuwanie. I właśnie dlatego ono pasuje najlepiej.
Odczyt służy do przeglądania zawartości pliku oraz jego podstawowych informacji, ale nie daje prawa do ingerencji w strukturę danych ani w nazwę obiektu. Odczyt i wykonanie rozszerza to o możliwość uruchamiania programów lub skryptów, co jest ważne np. w katalogach z aplikacjami, ale nadal nie oznacza prawa do porządkowania plików, zmieniania nazw czy kasowania. Typowy błąd myślowy polega na tym, że użytkownik kojarzy nazwę pliku z „tekstem”, więc zakłada, że zapis powinien wystarczyć. W NTFS trzeba jednak patrzeć na operację z perspektywy systemu plików i list kontroli dostępu ACL. Moim zdaniem najprościej zapamiętać to tak: jeśli użytkownik ma normalnie zarządzać plikami w folderze, czyli tworzyć, edytować, zmieniać nazwy i usuwać, to zwykle potrzebuje modyfikacji, a nie tylko odczytu czy zapisu.
Odczyt służy do przeglądania zawartości pliku oraz jego podstawowych informacji, ale nie daje prawa do ingerencji w strukturę danych ani w nazwę obiektu. Odczyt i wykonanie rozszerza to o możliwość uruchamiania programów lub skryptów, co jest ważne np. w katalogach z aplikacjami, ale nadal nie oznacza prawa do porządkowania plików, zmieniania nazw czy kasowania. Typowy błąd myślowy polega na tym, że użytkownik kojarzy nazwę pliku z „tekstem”, więc zakłada, że zapis powinien wystarczyć. W NTFS trzeba jednak patrzeć na operację z perspektywy systemu plików i list kontroli dostępu ACL. Moim zdaniem najprościej zapamiętać to tak: jeśli użytkownik ma normalnie zarządzać plikami w folderze, czyli tworzyć, edytować, zmieniać nazwy i usuwać, to zwykle potrzebuje modyfikacji, a nie tylko odczytu czy zapisu.