Aby profil stał się obowiązkowym, należy zmienić rozszerzenie pliku ntuser.dat na
A. $ntuser.bat
B. ntuser.sys
C. ntuser.man
D. $ntuser.exe
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2019 (arkusz EE.08-X-19.01).
Rozszerzenie .man w nazwie ntuser.man oznacza profil obowiązkowy, czyli mandatory profile w systemie Windows. Plik ntuser.dat jest bardzo ważny, bo przechowuje gałąź rejestru użytkownika ładowaną jako HKEY_CURRENT_USER. Są tam m.in. ustawienia pulpitu, aplikacji, Eksploratora plików, części konfiguracji środowiska pracy i profilu użytkownika. Gdy administrator zmieni nazwę pliku ntuser.dat na ntuser.man w przygotowanym profilu, Windows traktuje ten profil jako obowiązkowy i nie zapisuje trwałych zmian wprowadzonych przez użytkownika po wylogowaniu. Użytkownik może coś przestawić w czasie sesji, ale po ponownym logowaniu dostaje znowu wersję wzorcową. W praktyce stosuje się to np. w pracowniach szkolnych, bibliotekach, kioskach informacyjnych albo na stanowiskach egzaminacyjnych, gdzie środowisko ma być zawsze takie samo. Moim zdaniem to jedno z tych rozwiązań, które jest proste, ale bardzo skuteczne, o ile dobrze przygotuje się uprawnienia NTFS i lokalizację profilu. Dobrą praktyką jest najpierw utworzyć profil testowy, skonfigurować pulpit, skróty i ustawienia, zrobić kopię zapasową, a dopiero potem zmienić ntuser.dat na ntuser.man. Warto też pamiętać, żeby włączyć widoczność rozszerzeń plików, bo inaczej łatwo przypadkiem zrobić nazwę typu ntuser.man.dat, a wtedy system nie zadziała tak, jak trzeba.
W tym pytaniu kluczowe jest zrozumienie, czym naprawdę jest plik ntuser.dat i jak Windows rozpoznaje profil obowiązkowy. ntuser.dat nie jest sterownikiem, programem wykonywalnym ani skryptem administracyjnym. To plik gałęzi rejestru użytkownika, czyli hive, który system ładuje podczas logowania jako HKEY_CURRENT_USER. Dlatego zmiana rozszerzenia na .sys nie ma sensu technicznego. Pliki .sys kojarzą się ze sterownikami systemowymi Windows, zwykle ładowanymi przez jądro lub usługi systemowe, a profil użytkownika nie działa w taki sposób. Samo nadanie takiego rozszerzenia nie zmieni zawartości pliku ani nie zrobi z niego sterownika, raczej spowoduje bałagan i problem z logowaniem.
Równie mylące jest myślenie, że profil można wymusić przez rozszerzenia .bat albo .exe. Plik .bat to skrypt wsadowy, używany do wykonywania poleceń w cmd.exe, a .exe to aplikacja wykonywalna. Windows nie rozpoznaje profilu obowiązkowego na podstawie uruchamiania skryptu czy programu o nazwie podobnej do ntuser. Znak dolara na początku nazwy, np. $ntuser, też nic tu nie załatwia. Czasem w systemach spotyka się pliki tymczasowe, ukryte udziały administracyjne z dolarem, albo nazwy techniczne, więc łatwo się zasugerować, ale to nie jest mechanizm profili użytkownika. Poprawny mechanizm jest konkretny: w profilu przygotowanym przez administratora plik ntuser.dat zmienia się na ntuser.man. Rozszerzenie .man pochodzi od mandatory i informuje system, że zmiany użytkownika mają nie być zapisywane trwale. Z mojego doświadczenia najczęstszy błąd to robienie tego w zwykłym folderze bez sprawdzenia rozszerzeń plików w Eksploratorze. Potem ktoś widzi ntuser.man, ale realnie plik nazywa się ntuser.man.dat. W administracji Windows warto więc pracować świadomie: pokazywać rozszerzenia, kontrolować uprawnienia NTFS i testować profil na koncie próbnym przed wdrożeniem na wielu stanowiskach.
Równie mylące jest myślenie, że profil można wymusić przez rozszerzenia .bat albo .exe. Plik .bat to skrypt wsadowy, używany do wykonywania poleceń w cmd.exe, a .exe to aplikacja wykonywalna. Windows nie rozpoznaje profilu obowiązkowego na podstawie uruchamiania skryptu czy programu o nazwie podobnej do ntuser. Znak dolara na początku nazwy, np. $ntuser, też nic tu nie załatwia. Czasem w systemach spotyka się pliki tymczasowe, ukryte udziały administracyjne z dolarem, albo nazwy techniczne, więc łatwo się zasugerować, ale to nie jest mechanizm profili użytkownika. Poprawny mechanizm jest konkretny: w profilu przygotowanym przez administratora plik ntuser.dat zmienia się na ntuser.man. Rozszerzenie .man pochodzi od mandatory i informuje system, że zmiany użytkownika mają nie być zapisywane trwale. Z mojego doświadczenia najczęstszy błąd to robienie tego w zwykłym folderze bez sprawdzenia rozszerzeń plików w Eksploratorze. Potem ktoś widzi ntuser.man, ale realnie plik nazywa się ntuser.man.dat. W administracji Windows warto więc pracować świadomie: pokazywać rozszerzenia, kontrolować uprawnienia NTFS i testować profil na koncie próbnym przed wdrożeniem na wielu stanowiskach.