Który protokół jest wykorzystywany do przesyłania plików bez nawiązania połączenia?
A. FTP (File Transfer Protocol)
B. TFTP (Trivial File Transfer Protocol)
C. DNS (Domain Name System)
D. HTTP (Hyper Text Transfer Protocol)
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2018 (arkusz E.13-X-18.06).
TFTP, czyli Trivial File Transfer Protocol, jest właściwą odpowiedzią, bo działa na protokole UDP, najczęściej na porcie 69/UDP. UDP jest protokołem bezpołączeniowym, więc przed wysłaniem danych nie zestawia klasycznej sesji tak jak TCP. W praktyce oznacza to, że TFTP nie wykonuje mechanizmu typu handshake, tylko wysyła proste żądania odczytu albo zapisu pliku i czeka na krótkie potwierdzenia bloków danych. Moim zdaniem to dobry przykład protokołu prostego aż do bólu: mało funkcji, mało narzutu, ale też mało zabezpieczeń. TFTP spotyka się np. przy bootowaniu urządzeń przez sieć, w PXE, przy wgrywaniu konfiguracji do routerów, switchy albo telefonów VoIP. Zgodnie z dobrymi praktykami nie powinno się wystawiać TFTP do Internetu ani używać go do przesyłania poufnych danych, bo nie ma logowania, szyfrowania ani sensownej kontroli uprawnień. Standardowo kojarzy się go z RFC 1350. W sieciach produkcyjnych warto ograniczać dostęp do serwera TFTP listami ACL, VLAN-ami administracyjnymi i regułami zapory.
W tym pytaniu łatwo pomylić samo przesyłanie plików z przesyłaniem danych przez sieć. FTP rzeczywiście służy do transferu plików, ale nie jest protokołem bezpołączeniowym. Klasyczny FTP działa na TCP, używa kanału sterującego i kanału danych, a TCP przed transmisją zestawia połączenie za pomocą mechanizmu trójetapowego uzgadniania. Dlatego FTP pasuje do hasła transfer plików, ale nie pasuje do warunku bez nawiązania połączenia. HTTP też działa najczęściej na TCP, a w nowszych wariantach, jak HTTP/3, pojawia się QUIC nad UDP, ale typowo w podstawowych pytaniach sieciowych HTTP traktuje się jako protokół warstwy aplikacji do przesyłania stron WWW i zasobów, nie jako prosty protokół transferu plików bez sesji. DNS bywa zdradliwy, bo często używa UDP, czyli protokołu bezpołączeniowego. Jednak DNS służy głównie do tłumaczenia nazw domenowych na adresy IP i obsługi rekordów, a nie do normalnego przesyłania plików. Typowy błąd myślowy polega tu na tym, że ktoś widzi UDP i od razu wybiera DNS, zapominając o drugiej części pytania: chodzi konkretnie o transfer plików. TFTP łączy oba warunki: służy do prostego przesyłania plików i pracuje na UDP. W praktyce używa się go raczej w kontrolowanym środowisku, np. do konfiguracji urządzeń sieciowych, bo brak uwierzytelniania i szyfrowania jest dość poważnym ograniczeniem.