Na rysunkach technicznych instalacji sieci komputerowej wraz z dedykowaną jej instalacją elektryczną symbolem przedstawionym na rysunku oznacza się gniazdo
A. komputerowe.
B. elektryczne bez styku ochronnego.
C. elektryczne ze stykiem ochronnym.
D. telefoniczne.
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2019 (arkusz E.13-X-19.01).
Ten symbol oznacza gniazdo elektryczne ze stykiem ochronnym, czyli gniazdo z przewodem PE. W praktyce chodzi o standardowe zasilanie 230 V, ale wykonane tak, żeby urządzenie miało połączenie z układem ochronnym instalacji. Na rysunkach instalacji komputerowych jest to bardzo ważne, bo obok okablowania logicznego, np. skrętki UTP/FTP zakończonej gniazdem RJ-45, projektuje się też dedykowane obwody zasilające dla komputerów, switchy, szaf rack, punktów dostępowych czy urządzeń UPS. Moim zdaniem to jeden z tych symboli, które warto znać odruchowo, bo na budowie albo przy odbiorze instalacji od razu widać, czy projektant przewidział bezpieczne zasilanie sprzętu. Styk ochronny PE nie służy do pracy urządzenia, tylko do ochrony przeciwporażeniowej i poprawnej współpracy z zabezpieczeniami, np. wyłącznikiem nadprądowym i RCD. W dokumentacji technicznej stosuje się symbole zgodne z przyjętą legendą projektu oraz normami rysunkowymi, np. rodziną IEC/PN-EN 60617 dotyczącą oznaczeń graficznych. Dobra praktyka jest taka, aby gniazda dla sprzętu komputerowego były jasno opisane, często jako obwody dedykowane, czasem zasilane z UPS, ale nadal są to gniazda elektryczne ze stykiem ochronnym, a nie gniazda sieciowe.
W tym pytaniu łatwo pomylić dwie warstwy instalacji, bo rysunek dotyczy instalacji sieci komputerowej razem z dedykowaną instalacją elektryczną. Gniazdo telefoniczne i gniazdo komputerowe należą do części teletechnicznej, czyli do transmisji sygnałów. Telefoniczne kojarzy się zwykle z RJ-11, a komputerowe z RJ-45 i okablowaniem strukturalnym, np. kategorią 5e, 6 albo 6A. Takie punkty na planach często mają inne oznaczenia, opisy typu LAN, DATA, TEL albo symbole wynikające z legendy projektu. Nie powinno się ich rozpoznawać po znaku typowym dla osprzętu elektrycznego, bo to prowadzi do bałaganu w dokumentacji i później ktoś może źle wykonać instalację. Równie myląca jest odpowiedź wskazująca gniazdo elektryczne bez styku ochronnego. W nowoczesnych instalacjach zasilających sprzęt komputerowy takie rozwiązanie byłoby po prostu niezgodne z dobrą praktyką i często nieakceptowalne ze względów bezpieczeństwa. Komputery stacjonarne, monitory, zasilacze UPS, listwy przeciwprzepięciowe czy elementy szafy rack wymagają poprawnie wykonanego przewodu ochronnego PE. Brak styku ochronnego oznaczałby słabszą ochronę przeciwporażeniową i problemy przy uszkodzeniu izolacji albo zakłóceniach. Typowy błąd myślowy polega na tym, że skoro temat jest sieciowy, to każdy symbol traktuje się jako symbol LAN. A tutaj właśnie chodzi o część zasilającą tej samej instalacji. Z mojego doświadczenia najlepiej zawsze sprawdzić, czy symbol odnosi się do transmisji danych, czy do zasilania 230 V, a potem porównać go z legendą rysunku.