Co nie wpływa na utratę danych z pamięci masowej HDD?
A. Zniszczenie talerzy dysku.
B. Sformatowanie partycji dysku.
C. Fizyczne uszkodzenie dysku.
D. Utworzona macierz dyskowa RAID 5.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2019 (arkusz E.12-X-19.06).
Utworzona macierz dyskowa RAID 5 nie jest typową przyczyną utraty danych z dysku HDD. Wręcz przeciwnie, RAID 5 stosuje się po to, żeby zwiększyć odporność systemu przechowywania danych na awarię jednego dysku. Dane są dzielone na bloki i rozkładane między kilka dysków, a dodatkowo zapisywana jest informacja parzystości, dzięki której można odtworzyć zawartość po uszkodzeniu jednego nośnika. W praktyce spotkasz to np. w serwerach plików, małych NAS-ach albo macierzach w firmach, gdzie ważna jest ciągłość pracy. Moim zdaniem warto tu zapamiętać jedną rzecz: RAID 5 poprawia dostępność danych, ale nie zastępuje kopii zapasowej. Jeśli ktoś usunie pliki, zaszyfruje je ransomware albo macierz zostanie źle skonfigurowana, RAID tego magicznie nie naprawi. Dobra praktyka branżowa to łączenie RAID z backupem, najlepiej według zasady 3-2-1: trzy kopie danych, na dwóch różnych nośnikach, jedna poza główną lokalizacją. Sama obecność RAID 5 nie powoduje utraty danych z HDD, dlatego ta odpowiedź jest właściwa.
W tym pytaniu trzeba było zwrócić uwagę na słowo nie wpływa. Zniszczenie talerzy dysku jak najbardziej może prowadzić do utraty danych, bo właśnie na talerzach magnetycznych zapisane są informacje. Gdy powierzchnia talerza zostanie porysowana, zdeformowana albo głowica zacznie po niej fizycznie szorować, odczyt sektorów może stać się niemożliwy. To już nie jest zwykły problem programowy, tylko poważna awaria mechaniczna HDD, często wymagająca laboratorium odzyskiwania danych. Fizyczne uszkodzenie dysku też bezpośrednio wpływa na dostępność danych. Może chodzić o uszkodzoną elektronikę, silnik, głowice, złącze SATA albo skutki upadku dysku podczas pracy. Z mojego doświadczenia takie przypadki są zdradliwe, bo dysk czasem jeszcze się wykrywa, ale klika, zawiesza system albo ma masę bad sektorów. Sformatowanie partycji również może spowodować utratę danych z punktu widzenia użytkownika. Szybkie formatowanie zwykle usuwa struktury systemu plików i oznacza miejsce jako wolne, więc część danych da się czasem odzyskać, jeśli nic nie zostało nadpisane. Pełne formatowanie albo dalsze zapisywanie plików mocno zmniejsza szanse odzysku. Typowy błąd myślowy polega na traktowaniu RAID 5 jako zagrożenia podobnego do formatowania czy awarii mechanicznej. RAID 5 to mechanizm redundancji, czyli sposób zwiększenia niezawodności przechowywania danych. Nie jest backupem i nie chroni przed wszystkim, ale sama utworzona macierz RAID 5 nie jest przyczyną utraty danych. W dobrych praktykach administracyjnych RAID stosuje się razem z monitoringiem SMART, kontrolą stanu macierzy, testami odtwarzania backupu i regularną wymianą zużytych dysków.