W systemie Windows XP do zmiany typu systemu plików z FAT32 na NTFS należy wykorzystać program
A. subst.exe
B. attrib.exe
C. replace.exe
D. convert.exe
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2013 (arkusz E.12-X-13.05).
W Windows XP do zmiany systemu plików z FAT32 na NTFS używa się programu convert.exe, uruchamianego z wiersza polecenia. Typowy przykład to: convert C: /fs:ntfs. Narzędzie to wykonuje konwersję woluminu bez klasycznego formatowania, czyli w założeniu zachowuje dane użytkownika. To bardzo ważna różnica, bo formatowanie usuwa strukturę danych, a convert.exe przebudowuje system plików na NTFS. Moim zdaniem warto jednak zawsze traktować taką operację jak potencjalnie ryzykowną: przed konwersją robi się kopię zapasową, sprawdza dysk poleceniem chkdsk i upewnia się, że komputer ma stabilne zasilanie. NTFS daje dużo więcej możliwości niż FAT32, np. uprawnienia ACL, szyfrowanie EFS, kompresję, dziennikowanie zmian i lepszą obsługę dużych plików. W praktyce administracyjnej było to częste po instalacji starszego systemu albo przy modernizacji partycji, gdy potrzebne były zabezpieczenia plików i większa niezawodność. Dobra praktyka jest taka: najpierw backup, potem diagnostyka dysku, dopiero później konwersja.
W tym pytaniu łatwo pomylić różne narzędzia konsolowe systemu Windows, bo wszystkie mają krótkie nazwy i kończą się rozszerzeniem .exe, ale ich zadania są zupełnie inne. Do konwersji FAT32 na NTFS służy convert.exe, a nie narzędzia operujące na pojedynczych plikach, atrybutach czy literach dysków. replace.exe jest poleceniem do zastępowania plików innymi plikami, na przykład przy podmianie starszej wersji pliku w katalogu docelowym. Nie modyfikuje struktury woluminu, tablic alokacji ani metadanych systemu plików, więc nie ma technicznie jak zmienić FAT32 na NTFS. subst.exe tworzy skojarzenie ścieżki katalogu z literą dysku, czyli można np. folder traktować jak osobny napęd. To jest tylko wygodny alias w systemie, a nie operacja administracyjna na partycji. attrib.exe zmienia atrybuty plików i katalogów, takie jak tylko do odczytu, ukryty, systemowy czy archiwalny. Te atrybuty działają na poziomie wpisów plików, a nie całego systemu plików. Typowy błąd myślowy polega tu na założeniu, że każde narzędzie związane z plikami może zmienić format partycji. W praktyce trzeba rozróżniać polecenia do zarządzania plikami od poleceń do administracji woluminami. Z mojego doświadczenia najlepiej zapamiętać to tak: convert.exe zmienia typ systemu plików, ale przed jego użyciem i tak robimy kopię zapasową, bo awaria zasilania albo uszkodzony dysk potrafi narobić bałaganu.