Wskaż dwa sposoby zabezpieczenia bazy danych Microsoft Access.
A. Ustalenie hasła do otwarcia bazy danych oraz zabezpieczeń na poziomie użytkownika.
B. Zaszyfrowanie pliku bazy danych oraz SMSy z kodem autoryzującym.
C. Ustalenie zabezpieczeń na poziomie użytkownika oraz sesji.
D. Funkcje anonimowe oraz ustalenie hasła otwarcia bazy danych.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2015 (arkusz E.14-X-15.05).
Odpowiedź z hasłem do otwarcia bazy danych oraz zabezpieczeniami na poziomie użytkownika jest właściwa, bo dotyczy realnych mechanizmów ochrony stosowanych w Microsoft Access. Hasło otwarcia bazy danych chroni cały plik przed przypadkowym lub nieuprawnionym otwarciem. W nowszych wersjach Accessa jest to zwykle powiązane z szyfrowaniem pliku, więc sama baza nie jest po prostu zwykłym plikiem łatwym do podejrzenia. Drugi mechanizm, czyli zabezpieczenia na poziomie użytkownika, pozwala określać, kto może wykonywać konkretne operacje, np. odczytywać tabele, modyfikować formularze albo uruchamiać kwerendy. W praktyce ma to sens zwłaszcza wtedy, gdy baza jest współdzielona w firmie lub pracowni. Moim zdaniem warto pamiętać, że samo hasło to za mało: dobra praktyka branżowa mówi o zasadzie najmniejszych uprawnień, kopiach zapasowych, silnych hasłach i ograniczeniu dostępu do samego pliku bazy przez uprawnienia systemu Windows. W starszych bazach typu .mdb zabezpieczenia użytkowników były bardziej rozbudowane, a w nowszych plikach .accdb częściej stosuje się hasło, szyfrowanie, podział na front-end i back-end oraz kontrolę dostępu do folderów sieciowych. To takie praktyczne minimum, żeby dane nie leżały sobie otwarte dla każdego.
W tym pytaniu łatwo pomylić ogólne pojęcia bezpieczeństwa z konkretnymi mechanizmami dostępnymi w Microsoft Access. Samo ustalenie zabezpieczeń na poziomie sesji nie jest typowym sposobem ochrony bazy Access w takim sensie, jak hasło otwarcia pliku czy kontrola uprawnień użytkowników. Sesja kojarzy się bardziej z aplikacjami webowymi, logowaniem do systemu albo utrzymywaniem stanu użytkownika po stronie serwera. Access jest bazą plikową, więc bezpieczeństwo zwykle zaczyna się od ochrony samego pliku, szyfrowania, hasła oraz uprawnień do zasobów sieciowych. Pojęcie funkcji anonimowych też nie pasuje do zabezpieczania bazy danych. Funkcje anonimowe występują raczej w programowaniu, np. w JavaScript, i nie są mechanizmem kontroli dostępu do tabel, formularzy czy kwerend. Podobnie SMS z kodem autoryzującym brzmi jak uwierzytelnianie wieloskładnikowe znane z bankowości albo systemów webowych, ale nie jest standardową funkcją zabezpieczającą plik Accessa. Można oczywiście zbudować zewnętrzną aplikację, która używa SMS-ów, ale to nie jest klasyczny sposób zabezpieczenia samej bazy Microsoft Access. Zaszyfrowanie pliku jest sensowne i technicznie związane z ochroną danych, jednak zestawienie go z SMS-ami jako odpowiedzią testową robi się niepoprawne. Typowy błąd myślowy polega tu na tym, że wybiera się modne hasła z cyberbezpieczeństwa, zamiast sprawdzić, czy dana technologia faktycznie obsługuje taki mechanizm. W praktyce trzeba rozróżniać zabezpieczenia bazy plikowej, uprawnienia użytkowników, hasła, kopie zapasowe i zabezpieczenia aplikacji internetowych, bo to nie zawsze jest ta sama warstwa systemu.