Którą metodę ustalania wielkości dostaw należy zastosować przy bardzo wysokich kosztach magazynowania, niskich kosztach dostawy oraz bardzo krótkim czasie realizacji zamówienia?
A. Stałej częstotliwości dostawy.
B. Partia na partię.
C. Maksymalnej dostawy.
D. Stałej wielkości dostawy.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2017 (arkusz A.30-X-17.06).
Metoda partia na partię jest tu najlepszym wyborem, bo polega na zamawianiu dokładnie takiej ilości, jaka jest potrzebna w danym okresie lub pod konkretne zapotrzebowanie. Przy bardzo wysokich kosztach magazynowania najważniejsze jest ograniczenie zapasu zalegającego na regałach, bo każdy dodatkowy karton, paleta czy pojemnik generuje koszty: miejsce składowania, obsługę, ubezpieczenie, ryzyko przeterminowania albo uszkodzenia. Skoro koszty dostawy są niskie, firma może pozwolić sobie na częstsze, mniejsze dostawy, bez dużego obciążenia finansowego. Bardzo krótki czas realizacji zamówienia dodatkowo zmniejsza ryzyko braku towaru, bo dostawca szybko uzupełnia potrzeby magazynu. W praktyce taka metoda pasuje np. do produkcji pod konkretne zlecenia, części szybko rotujących lub drogich komponentów. Moim zdaniem to podejście jest bardzo logiczne: nie zamrażamy pieniędzy w zapasie, tylko zamawiamy wtedy, kiedy faktycznie jest potrzeba. W systemach MRP i ERP metoda partia na partię dobrze wspiera planowanie materiałowe, ale trzeba pilnować terminowości dostaw i mieć choć minimalny zapas bezpieczeństwa tam, gdzie przerwa w dostawie zatrzymałaby produkcję.
W tym przypadku łatwo pomylić niskie koszty dostawy z opłacalnością dużych zamówień, ale to nie jest dobre rozumowanie. Jeżeli koszty magazynowania są bardzo wysokie, to każda metoda powodująca tworzenie większych zapasów będzie niekorzystna. Dostawa maksymalna mogłaby wyglądać wygodnie, bo magazyn jest dobrze zaopatrzony, ale w praktyce oznacza duże zamrożenie kapitału, zajęcie powierzchni składowej i większe ryzyko strat jakościowych. Przy drogim utrzymaniu zapasu to trochę strzał w stopę, nawet jeśli sam transport jest tani. Stała częstotliwość dostawy też nie rozwiązuje problemu w pełni, bo zamawianie co określony czas może prowadzić do nadwyżek w okresach mniejszego popytu albo do niedoborów, gdy zapotrzebowanie nagle wzrośnie. Tę metodę stosuje się raczej wtedy, gdy harmonogram dostaw jest ważniejszy niż idealne dopasowanie ilości, a popyt jest dość stabilny. Stała wielkość dostawy, znana z podejścia podobnego do ekonomicznej wielkości zamówienia, ma sens zwłaszcza wtedy, gdy koszty składania zamówień lub transportu są istotne i opłaca się ograniczać liczbę dostaw. Tutaj jest odwrotnie: dostawa jest tania, a magazynowanie drogie. Krótki czas realizacji zamówienia dodatkowo sprzyja zamawianiu małych partii dokładnie pod potrzeby, bo nie trzeba tworzyć dużego bufora na długie oczekiwanie. Dobra praktyka logistyczna mówi, żeby dobierać metodę partii do struktury kosztów, rotacji zapasu i niezawodności dostawcy, a nie tylko do wygody planowania.