Jak należy postąpić z towarem przygotowywanym do składowania, którego opakowanie jest uszkodzone przez gryzonie?
A. Przepakować.
B. Skierować do ponownego przerobu.
C. Natychmiast wyrzucić.
D. Poddać dezynfekcji.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2019 (arkusz AU.22-X-19.06).
Towar z opakowaniem uszkodzonym przez gryzonie należy natychmiast wyrzucić, ponieważ takie uszkodzenie oznacza realne ryzyko skażenia biologicznego. Gryzonie mogą przenosić bakterie, wirusy, pasożyty oraz zostawiać odchody, mocz i sierść, których często nie widać od razu. W praktyce magazynowej nie traktuje się tego jak zwykłego wgniecenia kartonu czy rozerwanej folii. To jest zagrożenie sanitarne dla całej partii, pracowników i odbiorców. Moim zdaniem to jedna z tych sytuacji, gdzie nie warto kombinować, bo koszt błędu może być dużo większy niż wartość pojedynczego towaru. Zgodnie z dobrymi praktykami higienicznymi, np. GHP, GMP czy zasadami HACCP w magazynach żywności, chemii gospodarczej, pasz albo wyrobów wrażliwych, taki produkt należy odseparować od zapasu pełnowartościowego, oznaczyć jako niezdatny i przekazać do utylizacji zgodnie z procedurą. Nie powinien trafić do strefy składowania, kompletacji ani wysyłki. Przykładowo, jeżeli karton z produktami spożywczymi ma ślady nadgryzienia, nie wystarczy wymienić pudełka zewnętrznego, bo nie mamy pewności, czy zanieczyszczenie nie dostało się do środka. Dodatkowo trzeba sprawdzić miejsce składowania, paletę, sąsiednie jednostki ładunkowe i zgłosić problem osobie odpowiedzialnej za deratyzację oraz kontrolę jakości.
W tej sytuacji najważniejsze jest zrozumienie, że uszkodzenie opakowania przez gryzonie nie jest zwykłą wadą logistyczną, tylko sygnałem zagrożenia sanitarnego. Skierowanie towaru do ponownego przerobu brzmi rozsądnie tylko wtedy, gdy mówimy o materiale technologicznym kontrolowanym przez zakład i możliwym do bezpiecznego odzysku. Przy śladach gryzoni problemem nie jest tylko wygląd opakowania, ale potencjalne skażenie mikrobiologiczne: odchody, mocz, ślina, sierść, a czasem też kontakt z innymi zanieczyszczeniami z posadzki lub kanałów technicznych. Tego nie da się ocenić „na oko”, więc dopuszczanie takiego towaru do obrotu jest ryzykowne i niezgodne z dobrymi praktykami magazynowymi. Dezynfekcja też nie rozwiązuje sprawy w pełni. Może ograniczyć część drobnoustrojów na powierzchni, ale nie daje pewności, że wnętrze opakowania albo sam produkt są bezpieczne. Z mojego doświadczenia uczniowie często mylą dezynfekcję z pełnym przywróceniem jakości, a to nie to samo. Podobnie przepakowanie jest tylko działaniem kosmetycznym, jeśli nie wiadomo, czy skażenie nie przeniknęło głębiej. Nowy karton nie cofnie kontaktu produktu z gryzoniami. W magazynie trzeba myśleć kategoriami bezpieczeństwa partii, identyfikowalności i odpowiedzialności za wyrób. Dlatego właściwe postępowanie to wycofanie takiego towaru ze składowania, zabezpieczenie go przed przypadkowym użyciem i przekazanie do utylizacji zgodnie z procedurą odpadową. Dodatkowo należy sprawdzić otoczenie, bo obecność gryzoni wskazuje na problem z zabezpieczeniem magazynu, czystością, deratyzacją albo kontrolą stref przyjęcia i składowania.