Ile minimalnie wozów podsiębiernych, przenoszących po jednym kontenerze, powinien posiadać terminal kontenerowy, który średnio w ciągu godziny obsługuje 60 kontenerów, a przeciętny cykl pracy wozu podsiębiernego (podjazd po kontener, pobranie kontenera, przewóz kontenera, odstawienie kontenera) wynosi 5 minut?
A. 4 wozy podsiębierne.
B. 5 wozów podsiębiernych.
C. 10 wozów podsiębiernych.
D. 12 wozów podsiębiernych.
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2021 (arkusz AU.22-SG-21.01).
Wynik 5 wozów podsiębiernych wynika bezpośrednio z porównania wydajności terminala z wydajnością jednego wozu. Skoro przeciętny cykl pracy wozu trwa 5 minut, to jeden wóz może wykonać w ciągu godziny 60 minut ÷ 5 minut = 12 pełnych cykli, czyli przewieźć 12 kontenerów. Terminal ma obsłużyć średnio 60 kontenerów na godzinę, więc potrzeba 60 ÷ 12 = 5 wozów. I to jest minimalna liczba przy założeniu, że każdy wóz pracuje równo, bez przestojów, kolizji tras, oczekiwania pod suwnicą czy opóźnień przy odstawianiu kontenera. Moim zdaniem to bardzo dobre zadanie, bo pokazuje podstawową logikę planowania zdolności przeładunkowej. W praktyce terminale kontenerowe często dodają jeszcze rezerwę techniczną, np. na awarie, ładowanie, tankowanie albo zmianę operatora. Jednak w treści pytania chodzi o minimalne wyposażenie wynikające z obliczeń, a nie o zapas eksploatacyjny. Z punktu widzenia dobrej praktyki logistycznej liczy się tu przepustowość środka transportu wewnętrznego, czas cyklu roboczego oraz dopasowanie liczby urządzeń do średniego strumienia kontenerów. Takie obliczenia stosuje się przy planowaniu pracy terminala, placu składowego, rampy przeładunkowej czy dużego magazynu intermodalnego.
W tym zadaniu łatwo pomylić liczbę wozów z samą liczbą kontenerów obsługiwanych w danym czasie. Kluczowe jest to, że jeden wóz podsiębierny nie obsługuje tylko jednego kontenera na godzinę, lecz wykonuje wiele cykli pracy. Jeżeli cykl trwa 5 minut, to w godzinie mieści się 12 takich cykli. Jeden wóz może więc przenieść 12 kontenerów na godzinę, o ile pracuje bez większych przerw. Dopiero potem dzielimy zapotrzebowanie terminala, czyli 60 kontenerów/h, przez wydajność jednego wozu. Daje to 5 wozów. Wybór 4 wozów oznaczałby wydajność tylko 4 × 12 = 48 kontenerów/h. Taki terminal nie nadążałby za średnim potokiem ładunków, więc zaczęłyby powstawać kolejki pod suwnicą, zatory na placu i opóźnienia w obsłudze pojazdów lub pociągów. Z kolei wartości 10 albo 12 wozów są zbyt wysokie dla pytania o minimum. Oczywiście w realnym terminalu nadwyżka sprzętu może mieć sens jako rezerwa na awarie, przeglądy, zmianę operatorów i nierównomierne spiętrzenia pracy. Ale to już jest planowanie eksploatacyjne z buforem bezpieczeństwa, a nie minimalne obliczenie teoretyczne. Typowy błąd myślowy polega na tym, że ktoś widzi 60 kontenerów na godzinę i próbuje zgadywać liczbę pojazdów bez przeliczenia czasu cyklu. Drugi błąd to dodawanie rezerwy tam, gdzie zadanie jej nie wymaga. W logistyce takie drobiazgi robią różnicę, bo za mało sprzętu tworzy wąskie gardło, a za dużo sprzętu generuje niepotrzebne koszty i chaos na placu manewrowym.