Ile wyniesie wskaźnik jednostkowego kosztu magazynowania na jedną jednostkę paletową, jeżeli łączny koszt magazynowania w ostatnim roku wyniósł 150 000,00 zł, a wielkość średniego dysponowanego zapasu magazynowego dla tego okresu to 500 jednostek paletowych?
A. \( 300\ \dfrac{\text{zł}}{\text{jednostka paletowa}} \)
B. \( 6\,200\ \dfrac{\text{zł}}{\text{jednostka paletowa}} \)
C. \( 12\,500\ \dfrac{\text{zł}}{\text{jednostka paletowa}} \)
D. \( 20\ \dfrac{\text{zł}}{\text{jednostka paletowa}} \)
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2019 (arkusz AU.22-X-19.01).
Wskaźnik jednostkowego kosztu magazynowania obliczamy przez podzielenie łącznych kosztów magazynowania przez średni dysponowany zapas wyrażony w jednostkach paletowych. Czyli: 150 000,00 zł / 500 jednostek paletowych = 300 zł/jednostka paletowa. To oznacza, że utrzymanie jednej przeciętnej jednostki paletowej w magazynie w analizowanym roku kosztowało firmę 300 zł. Moim zdaniem to jeden z bardziej praktycznych wskaźników, bo od razu pokazuje, czy magazynowanie nie robi się za drogie względem ilości utrzymywanego zapasu. W praktyce taki wynik można wykorzystać przy kalkulacji cen usług magazynowych, porównaniu kosztów między magazynami, ocenie opłacalności outsourcingu albo analizie, czy zapas nie jest za duży. Zgodnie z dobrymi praktykami logistycznymi trzeba pilnować zgodności okresów: skoro koszt dotyczy roku, to średni zapas też musi dotyczyć tego samego roku. Inaczej wskaźnik będzie niby policzony, ale mało wiarygodny.
W tym zadaniu kluczowe jest poprawne dobranie danych do wskaźnika. Jednostkowy koszt magazynowania nie oznacza miesięcznego kosztu całego magazynu, kosztu przypadającego na dzień ani jakiejś wartości orientacyjnej po dodatkowym przeliczeniu. Chodzi o prostą relację: całkowity koszt magazynowania w danym okresie dzielimy przez średnią wielkość zapasu w tym samym okresie. Dlatego wynik powinien mieć jednostkę zł/jednostka paletowa, a nie tylko zł albo zł/miesiąc. Wartość 12 500 zł może wynikać z podzielenia 150 000 zł przez 12 miesięcy, ale to daje średni koszt miesięczny magazynowania całego zapasu, a nie koszt jednej palety. Taki wynik byłby przydatny w budżetowaniu, lecz nie odpowiada na pytanie. Wartość 6 200 zł wygląda na efekt przypadkowego przeliczenia lub pomieszania kilku wielkości, np. kosztów, okresów i liczby palet, bez zachowania sensu jednostek. To częsty błąd: liczenie na liczbach, ale bez sprawdzenia, co właściwie wychodzi w mianowniku. Z kolei 20 zł jest zdecydowanie zaniżone i może wynikać z niepotrzebnego dzielenia jeszcze przez dodatkowy okres, współczynnik albo liczbę operacji. W analizach logistycznych takie dodatkowe dzielenie robi się tylko wtedy, gdy wskaźnik tego wymaga, na przykład przy kosztach dziennych lub kosztach jednej operacji kompletacyjnej. Tutaj tego nie ma. Dobra praktyka jest prosta: najpierw zapisujemy, co jest kosztem całkowitym, potem co jest średnim zapasem, a na końcu sprawdzamy jednostkę wyniku. 150 000 zł / 500 jednostek paletowych daje 300 zł/jednostka paletowa i to jest poprawna interpretacja ekonomiczna.