Na podstawie zamieszczonego fragmentu umowy, określ klasy środków transportu, w których może być wykonywany przewóz żywności głęboko mrożonej, z zachowaniem normy temperatury do - 20°C.
| Fragment umowy o międzynarodowych przewozach szybko psujących się artykułów żywnościowych i o specjalnych środkach transportu przeznaczonych do tych przewozów (ATP) | |
| (...) Dla klas A, B i C z dowolnym ustalonym praktycznie stałym poziomem temperatury t1, zgodnie z podanymi niżej normami określonymi dla poniższych trzech klas: | |
| Klasa A. Środek transportu - chłodnia wyposażony w takie urządzenie chłodnicze, przy którym t1 może mieścić się między + 12°C i 0°C włącznie. | |
| Klasa B. Środek transportu - chłodnia wyposażony w takie urządzenie chłodnicze, przy którym t1 może mieścić się między + 12°C i -10°C włącznie. | |
| Klasa C. Środek transportu - chłodnia wyposażony w takie urządzenie chłodnicze, przy którym t1 może mieścić się między +12°C i -20°C włącznie. | |
| Dla klas D, E i F z ustalonym praktycznie stałym poziomem temperatury t1 zgodnie z podanymi niżej normami określonymi dla poniższych trzech klas: | |
| Klasa D. Środek transportu - chłodnia wyposażony w takie urządzenie chłodnicze, przy którym t1 nie jest wyższe niż +2°C. | |
| Klasa E. Środek transportu - chłodnia wyposażony w takie urządzenie chłodnicze, przy którym t1 nie jest wyższe niż -10°C. | |
| Klasa F. Środek transportu - chłodnia wyposażony w takie urządzenie chłodnicze, przy którym t1 nie jest wyższe niż -20°C (...). |
A. Klasa B i klasa E.
B. Klasa C i klasa F.
C. Klasa B i klasa F.
D. Klasa A i klasa F.
W tym zadaniu kluczowe jest dokładne odczytanie zakresów temperatury t₁ podanych w umowie ATP. Żywność głęboko mrożona wymaga utrzymania bardzo niskiej temperatury, tutaj przyjęto normę do -20°C. Z fragmentu wynika, że klasa C obejmuje środek transportu-chłodnię, w której t₁ może być ustawione w zakresie od +12°C do -20°C włącznie. Czyli taka chłodnia może pracować także na poziomie -20°C. Klasa F natomiast ma t₁ nie wyższe niż -20°C, więc również spełnia wymaganie, a nawet jest przeznaczona do bardziej wymagającego przewozu mrożonek. Moim zdaniem to dobry przykład, gdzie trzeba patrzeć nie tylko na nazwę klasy, ale na konkretną granicę temperatury. W praktyce przewozowej przy takich ładunkach ważna jest też ciągłość łańcucha chłodniczego: sprawny agregat, rejestrator temperatury, wcześniejsze wychłodzenie komory i kontrola drzwi przy załadunku. ATP właśnie po to klasyfikuje środki transportu, żeby dobrać pojazd do produktu, a nie robić tego trochę na oko.
Najczęstszy błąd w tym pytaniu polega na tym, że ktoś widzi słowo chłodnia przy kilku klasach i zakłada, że każda z nich nada się do żywności głęboko mrożonej. Tak jednak nie jest. W przewozie produktów szybko psujących się sama obecność urządzenia chłodniczego nie wystarcza, bo liczy się osiągalny i utrzymywany poziom temperatury t₁. Klasa A pozwala utrzymać temperaturę tylko do 0°C, więc nadaje się raczej do towarów chłodzonych, a nie głęboko mrożonych. Klasa B schodzi do -10°C, podobnie klasa E ma temperaturę nie wyższą niż -10°C. To może być wystarczające dla części produktów mrożonych w innych warunkach, ale nie dla wymogu do -20°C wskazanego w pytaniu. W praktyce pomylenie -10°C z -20°C byłoby poważne, bo przy żywności głęboko mrożonej może dojść do częściowego rozmrożenia, pogorszenia jakości, utraty struktury produktu i problemów przy kontroli temperatury. Warto też uważać na zapis zakresu. Klasa C może pracować od +12°C aż do -20°C włącznie, więc spełnia warunek. Klasa F ma t₁ nie wyższe niż -20°C, czyli także pasuje. Z mojego doświadczenia uczniowie czasem wybierają B i F albo B i E, bo widzą wartości ujemne i uznają, że to już mrożenie. A tu trzeba czytać konkretną granicę normy, bez skrótów myślowych.