Zarządzający Lotniskiem ma obowiązek opracować
A. Statut lotniska.
B. Krajowy Program Ochrony Lotnictwa Cywilnego.
C. Regulamin parkowania.
D. Instrukcję Operacyjną Portu Lotniczego.
Instrukcja Operacyjna Portu Lotniczego to absolutna podstawa w funkcjonowaniu każdego cywilnego lotniska. Wynika to wprost z przepisów prawa lotniczego, które nakładają na zarządzającego obowiązek jej przygotowania, aktualizowania oraz wdrażania w praktyce. Tak naprawdę, bez tego dokumentu nie da się prowadzić legalnej i bezpiecznej działalności lotniskowej. Instrukcja ta szczegółowo opisuje wszystkie procedury operacyjne – od obsługi ruchu statków powietrznych, przez działania ratowniczo-gaśnicze, aż po zasady bezpieczeństwa dla personelu naziemnego i pasażerów. W branży praktycznie nie wyobrażam sobie portu lotniczego bez takiego „podręcznika” – to taka Biblia bezpieczeństwa i organizacji pracy. Moim zdaniem, szczególnie ważne jest to, że Instrukcja Operacyjna musi być zgodna z wymaganiami ICAO i EASA, więc jej opracowanie to nie tylko formalność, a realny wpływ na codzienne funkcjonowanie lotniska. Przykład – to właśnie w tej instrukcji znajdziesz, kto i jak odpowiada za koordynację akcji podczas sytuacji awaryjnej, czy nawet kto podejmuje decyzję o zamknięciu pasa startowego. Bez niej robi się chaos i zamieszanie, a w lotnictwie nie ma miejsca na przypadek. Dlatego opracowanie i skrupulatne przestrzeganie tej instrukcji jest jedną z najważniejszych rzeczy, które musi zapewnić każdy zarządzający lotniskiem.
W praktyce zarządzania lotniskiem bardzo łatwo jest pomylić różne dokumenty regulujące jego działalność, bo nazwy bywają podobne, a zakresy często się zazębiają. Statut lotniska brzmi poważnie, ale on dotyczy bardziej struktury organizacyjnej podmiotu zarządzającego, nie operacyjnego funkcjonowania portu. To trochę coś jak statut spółki – określa kto rządzi, jakie są cele, ale nie znajdziemy tam konkretnych procedur działania na płycie lotniska. Krajowy Program Ochrony Lotnictwa Cywilnego to zupełnie inna bajka – to dokument ogólnopolski, wyznaczany przez odpowiednie ministerstwo, skupia się na zagrożeniach terrorystycznych i ochronie infrastruktury krytycznej, a nie na codziennych operacjach lotniskowych. Z kolei regulamin parkowania, jak sama nazwa wskazuje, reguluje zasady korzystania z parkingów – to przydatne dla pasażerów, ale nijak ma się do podstawowych wymagań bezpieczeństwa i obsługi operacyjnej portu lotniczego. Typowym błędem jest też mylenie tych dokumentów z Instrukcją Operacyjną Portu Lotniczego, bo ta ostatnia to jedyna, która szczegółowo odpowiada na pytanie, jak lotnisko realizuje wszystkie swoje zadania operacyjne i bezpieczeństwa zgodnie z krajowymi i międzynarodowymi standardami. Z mojego doświadczenia wynika, że osoby nowe w branży często przeceniają rolę dokumentów porządkowych albo ogólnych programów bezpieczeństwa, tracąc z oczu, że to właśnie Instrukcja Operacyjna jest tym najważniejszym i obowiązkowym narzędziem zarządzania ruchem, obsługą i bezpieczeństwem na lotnisku. Na egzaminie i w realnej pracy – zawsze stawiaj na Instrukcję Operacyjną, bo to ona decyduje, jak port funkcjonuje dzień w dzień.