Do obróbki wyrobów wykonanych z tworzywa polimerowego należy użyć węglika o oznaczeniu
| Oznaczenie węglika | Obrabiane materiały |
|---|---|
| M40 | stal automatowa, stal o niskiej wytrzymałości, metale nieżelazne i stopy lekkie |
| K10 | żeliwo szare >220 HBW, żeliwo ciągliwe (wiór odpryskowy), stal utwardzona, stopy Si-Al., stopy Cu, tworzywa polimerowe, szkło, twarda guma, twardy karton, porcelana, kamień |
| P50 | stal, staliwo o średniej lub małej wytrzymałości z zapiaszczeniem i pęcherzami |
| P20 | stal, staliwo, żeliwo ciągliwe (wiór wstęgowy) |
A. P20
Źle. P20 jest przeznaczony do stali, staliwa i żeliwa ciągliwego dającego wiór wstęgowy.
B. M40
Źle. Według tabeli M40 przeznaczony jest do stali automatowej, stali o niskiej wytrzymałości i stopów lekkich.
C. K10
Dobrze. W wierszu K10 tabela wymienia wprost tworzywa polimerowe, obok żeliwa, szkła i porcelany.
D. P50
Źle. P50 służy do stali i staliwa z zapiaszczeniem i pęcherzami, czyli do obróbki zgrubnej.
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2025 (arkusz MG.44-SG-25.01).
W tabeli dla każdego gatunku węglika wymieniono materiały, które się nim obrabia. Tworzywa polimerowe pojawiają się tylko w wierszu K10, razem z żeliwem szarym, szkłem, twardą gumą i porcelaną. Wszystkie te materiały dają wiór odpryskowy albo pył, dlatego obrabia się je węglikami grupy K.
Zgodnie z podziałem ISO litera P (kolor niebieski) oznacza węgliki do stali dającej wiór wstęgowy, M (żółty) do stali nierdzewnych i materiałów trudnych, a K (czerwony) do żeliwa i materiałów dających wiór krótki. Liczba po literze określa twardość i odporność na ścieranie: małe liczby oznaczają gatunki twarde do obróbki wykończeniowej, duże gatunki ciągliwe do obróbki zgrubnej.
Zgodnie z podziałem ISO litera P (kolor niebieski) oznacza węgliki do stali dającej wiór wstęgowy, M (żółty) do stali nierdzewnych i materiałów trudnych, a K (czerwony) do żeliwa i materiałów dających wiór krótki. Liczba po literze określa twardość i odporność na ścieranie: małe liczby oznaczają gatunki twarde do obróbki wykończeniowej, duże gatunki ciągliwe do obróbki zgrubnej.
Zadanie sprawdza umiejętność odczytu tabeli, a błędne odpowiedzi to gatunki przypisane do innych materiałów.
M40 obejmuje stal automatową, stal o niskiej wytrzymałości, metale nieżelazne i stopy lekkie. Tworzyw w tym wierszu nie ma.
P50 to gatunek bardzo ciągliwy do zgrubnej obróbki stali i staliwa z zapiaszczeniem oraz pęcherzami, czyli do warunków z udarami.
P20 przeznaczono do stali, staliwa i żeliwa ciągliwego o wiórze wstęgowym. Także tu nie wymieniono polimerów.
Tworzywa polimerowe wpisano wyłącznie przy K10, więc to ten węglik należy wybrać. Pozostałe gatunki byłyby poprawne dla materiałów z własnych wierszy tabeli.
Przy pracy z tabelami narzędziowymi zawsze szuka się materiału obrabianego w opisie, a nie dobiera węglika po samym oznaczeniu. Ten sam przedmiot z tworzywa źle obrobiony gatunkiem P mógłby się przegrzewać i topić na krawędzi.
M40 obejmuje stal automatową, stal o niskiej wytrzymałości, metale nieżelazne i stopy lekkie. Tworzyw w tym wierszu nie ma.
P50 to gatunek bardzo ciągliwy do zgrubnej obróbki stali i staliwa z zapiaszczeniem oraz pęcherzami, czyli do warunków z udarami.
P20 przeznaczono do stali, staliwa i żeliwa ciągliwego o wiórze wstęgowym. Także tu nie wymieniono polimerów.
Tworzywa polimerowe wpisano wyłącznie przy K10, więc to ten węglik należy wybrać. Pozostałe gatunki byłyby poprawne dla materiałów z własnych wierszy tabeli.
Przy pracy z tabelami narzędziowymi zawsze szuka się materiału obrabianego w opisie, a nie dobiera węglika po samym oznaczeniu. Ten sam przedmiot z tworzywa źle obrobiony gatunkiem P mógłby się przegrzewać i topić na krawędzi.