Zawód: Technik mechatronik
Kategorie: Układy mechatroniczne Elementy i podzespoły Pomiary i diagnostyka
Na tłok siłownika pneumatycznego jednostronnego działania o powierzchni \( A \) działa sprężone powietrze o ciśnieniu \( p \). Siła \( F \) działająca na tłok jest równa
W siłowniku pneumatycznym podstawowa zależność wynika bezpośrednio z definicji ciśnienia: $p=\frac{F}{A}$, więc po przekształceniu otrzymujemy $F=p \cdot A$. To jest siła teoretyczna wywierana przez sprężone powietrze na tłok o powierzchni $A$. Jednostki też ładnie to potwierdzają: ciśnienie w paskalach to $Pa=\frac{N}{m²}$, a po pomnożeniu przez powierzchnię w $m²$ zostaje niuton, czyli jednostka siły. W praktyce, np. przy doborze siłownika do przesuwania detalu na stanowisku montażowym, liczy się właśnie od tego wzoru, a potem dodaje zapas. Moim zdaniem to jedna z tych zależności, które warto mieć w głowie, bo wraca ciągle przy pneumatyce i hydraulice. Trzeba jednak pamiętać, że w siłowniku jednostronnego działania rzeczywista siła użyteczna będzie mniejsza, bo część siły zużywa się na pokonanie sprężyny powrotnej, tarcia uszczelnień i oporów mechanicznych. W dokumentacji technicznej oraz zgodnie z dobrą praktyką branżową, np. przy analizie schematów według zasad stosowanych w pneumatyce i oznaczeniach typu ISO 1219, rozróżnia się siłę teoretyczną od siły efektywnej. Dlatego wzór $F=p \cdot A$ jest prawidłową podstawą obliczeń, ale przy projektowaniu układu dobrze jest przyjąć współczynnik bezpieczeństwa i sprawdzić dane katalogowe konkretnego siłownika.