Na wyświetlaczu falownika podłączonego do silnika pojawił się kod błędu PF oznaczający
A. brak napięcia zasilającego silnik.
B. zbyt małą moc falownika w stosunku do mocy podłączonego silnika.
C. zbyt małą prędkość wirnika w stosunku do obciążenia silnika.
D. brak napięcia zasilającego falownik.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2019 (arkusz E.18-X-19.06).
Kod PF na wyświetlaczu falownika w tym pytaniu oznacza brak napięcia zasilającego silnik, czyli problem po stronie wyjścia falownika lub obwodu silnikowego. W praktyce chodzi o sytuację, w której falownik jest zasilony i pracuje jako urządzenie sterujące, ale nie podaje prawidłowego napięcia na zaciski silnika U, V, W albo wykrywa przerwę w tym obwodzie. Może to wynikać z odłączonego przewodu silnikowego, uszkodzonego stycznika między falownikiem a silnikiem, przepalonego zabezpieczenia, przerwy w uzwojeniu silnika albo złego podłączenia listwy zaciskowej. Z mojego doświadczenia taki błąd często pojawia się po pracach serwisowych, gdy ktoś odpiął przewody i nie dokręcił jednego zacisku. Dobra praktyka branżowa mówi, żeby najpierw sprawdzić dokumentację konkretnego falownika, bo kody błędów mogą się różnić między producentami, a potem wykonać pomiary napięcia i ciągłości przewodów przy zachowaniu zasad BHP. Nie wolno od razu zakładać uszkodzenia samego falownika. Najpierw sprawdza się tor mocy: zaciski wyjściowe, przewód ekranowany do silnika, styki pośrednie, rezystancję uzwojeń oraz ewentualne blokady bezpieczeństwa. W układach napędowych to bardzo praktyczna wiedza, bo szybka diagnoza błędu PF pozwala skrócić postój maszyny i uniknąć wymiany sprawnych elementów.
Kod PF łatwo pomylić z ogólną awarią zasilania, ale w tym przypadku nie chodzi o brak napięcia zasilającego sam falownik. Gdyby falownik nie miał zasilania na wejściu, najczęściej w ogóle nie uruchomiłby wyświetlacza albo zgłosiłby błąd związany z zanikiem fazy wejściowej, zbyt niskim napięciem szyny DC albo undervoltage, zależnie od producenta. Skoro na panelu pojawia się komunikat, to urządzenie ma warunki, żeby wykonać diagnostykę i zgłosić problem po stronie napędu. Również zbyt mała prędkość wirnika w stosunku do obciążenia nie jest typowym znaczeniem PF. Takie zjawisko wiąże się raczej z przeciążeniem, poślizgiem silnika, błędną charakterystyką U/f, ograniczeniem prądowym albo źle dobraną rampą przyspieszania. Falownik zwykle pokazuje wtedy komunikaty przeciążeniowe, overcurrent, stall lub podobne, a nie kod odnoszący się do braku napięcia na silniku. Mylenie mocy falownika z kodem PF też jest dość typowym skrótem myślowym. Za mała moc falownika względem silnika może powodować przegrzewanie, przeciążenie prądowe i niestabilną pracę, ale nie oznacza automatycznie braku napięcia na wyjściu. Moim zdaniem przy takich pytaniach warto myśleć blokowo: zasilanie sieciowe wchodzi do falownika, falownik przetwarza energię, a dopiero potem zasila silnik przez zaciski wyjściowe. Kod PF w tym zadaniu dotyczy właśnie tego ostatniego odcinka. W realnym serwisie należałoby sprawdzić dokumentację DTR, stan przewodów U, V, W, styki stycznika, zabezpieczenia silnikowe oraz ciągłość uzwojeń. Dopiero po takich pomiarach można sensownie ocenić, czy problem leży w instalacji, silniku czy w module mocy falownika.