Jakie wymiary rzeczywiste ma stoisko wystawiennicze, jeżeli narysowane w skali 1:50 ma wymiary 20 × 20 cm?
Przykładowe zadanie CKE z 2024 roku: Informator o egzaminie zawodowym - technik obsługi przemysłu targowo-wystawienniczego (BUD.33).
Stoisko narysowane w skali 1:50 jako kwadrat 20 × 20 cm ma w rzeczywistości wymiary 10 × 10 m. Skala 1:50 oznacza, że 1 cm na rysunku odpowiada 50 cm w rzeczywistości, więc 20 cm · 50 = 1000 cm, czyli 10 m - dla każdego boku.
Reguła do zapamiętania: wymiar rzeczywisty = wymiar na rysunku · mianownik skali. Przy przeliczeniu zawsze kontroluj jednostki: centymetry z rysunku mnożone przez 50 dają centymetry, które trzeba zamienić na metry (dzieląc przez 100).
Skalę 1:50 stosuje się często przy rzutach stoisk i pomieszczeń, a szczegóły elementów, np. połączenia profili, rysuje się w skali 1:10 lub 1:5.
Błędne odpowiedzi wynikają z pomyłki w mnożeniu albo w zamianie jednostek.
Wynik 5 × 5 m otrzyma ten, kto pomnoży przez 25 zamiast przez 50, albo pomyli skalę 1:50 ze skalą 1:25. To połowa prawidłowej wartości.
Wynik 15 × 15 m nie wynika z żadnego prostego przeliczenia - 15 m to 1500 cm, czyli 20 cm pomnożone przez 75, a nie przez 50.
Wynik 20 × 20 m bierze się z potraktowania skali 1:100 zamiast 1:50 albo z prostego przepisania liczby z rysunku i zmiany jednostki z centymetrów na metry - to typowa pułapka, bo liczby wyglądają tak samo.
Poprawne jest 10 × 10 m: 20 cm · 50 = 1000 cm = 10 m. Dobrym sprawdzeniem jest rachunek odwrotny - 10 m to 1000 cm, a 1000 cm : 50 = 20 cm, zgodnie z rysunkiem.