Przejdź do głównej treści

Kwalifikacja: MTL.02 - Eksploatacja maszyn i urządzeń odlewniczych

Zawód: Technik odlewnik

Kategorie: Wybijanie, wykańczanie i wady odlewów

Sprawdzając stopień rozdrobnienia struktury odlewu należy wykonać badanie

A. wytrzymałościowe.
Źle. Próba wytrzymałościowa określa właściwości mechaniczne, ale nie pokazuje wielkości ziarna.
B. spektroskopowe.
Źle. Spektroskopia określa skład chemiczny stopu, a nie budowę jego struktury.
C. rentgenowskie.
Źle. Badanie rentgenowskie wykrywa wady wewnętrzne, np. jamy i pęcherze, ale nie pokazuje ziaren struktury.
D. metalograficzne.
Dobrze. Na wytrawionym zgładzie pod mikroskopem widać ziarna i fazy, więc można ocenić rozdrobnienie struktury.

Przykładowe zadanie CKE z 2022 roku: Informator o egzaminie zawodowym - operator maszyn i urządzeń odlewniczych (MTL.02).

Stopień rozdrobnienia struktury odlewu sprawdza się w badaniu metalograficznym. Z odlewu pobiera się próbkę, szlifuje się ją i poleruje, a następnie trawi odpowiednim odczynnikiem, który ujawnia ziarna, fazy i np. postać grafitu w żeliwie. Zgład ogląda się pod mikroskopem metalograficznym.

Na podstawie obrazu ocenia się wielkość ziarna, udział i rozmieszczenie składników struktury oraz obecność wtrąceń. Drobnoziarnista struktura zwykle oznacza lepsze właściwości mechaniczne, dlatego kontroluje się np. skuteczność modyfikacji stopów aluminium czy żeliwa.

Reguła do zapamiętania: strukturę, czyli budowę wewnętrzną metalu w skali mikroskopowej, bada się metalograficznie; skład chemiczny - spektrometrem; wady wewnętrzne - metodami radiograficznymi lub ultradźwiękowymi; właściwości mechaniczne - próbami wytrzymałościowymi.

Każda z błędnych odpowiedzi to badanie stosowane w kontroli odlewów, ale sprawdzające inną cechę niż rozdrobnienie struktury. Badanie rentgenowskie, czyli radiograficzne, pokazuje wady wewnętrzne, takie jak jamy skurczowe, pęcherze gazowe czy wtrącenia. Daje obraz przenikania promieniowania, ale nie ujawnia granic pojedynczych ziaren.

Badanie spektroskopowe, wykonywane spektrometrem, służy do szybkiego określenia składu chemicznego stopu, np. zawartości krzemu czy magnezu. Mówi, z czego składa się metal, ale nie pokazuje, jak zbudowana jest jego struktura.

Badanie wytrzymałościowe, np. statyczna próba rozciągania, określa wytrzymałość, granicę plastyczności i wydłużenie. Na jego wynik wpływa struktura, ale sama próba nie pokazuje wielkości ziarna.

Prawidłowe jest badanie metalograficzne, bo tylko na wytrawionym zgładzie pod mikroskopem widać bezpośrednio ziarna i fazy, czyli stopień rozdrobnienia struktury.

Przy wyborze badania zawsze zadaj sobie pytanie, jaką cechę metalu chcesz poznać.

Wymagane logowanie

Ocenianie trudności pytań jest dostępne tylko dla zalogowanych użytkowników. Zaloguj się, aby skorzystać z pełni możliwości platformy.

Twoja ocena pomoże innym uczniom w przygotowaniu do egzaminu, a Tobie pozwoli na dostęp do spersonalizowanych statystyk.

Zgłoś błąd w pytaniu

Rozwiń sekcję i zmień pole, którego dotyczy błąd. Wysłane zostaną tylko zmienione sekcje.

Błędna kwalifikacja
Błąd w treści pytania
Błąd w treści odpowiedzi
Błąd w obrazie
Dane kontaktowe (opcjonalnie)
Podaj email, jeśli chcesz otrzymać informację o rozpatrzeniu zgłoszenia.

Potwierdzenie

Informacja