Obliczając normę czasu potrzebnego do wykonania formy, należy pobranie karty pracy i dokumentacji technologicznej przypisać do czynności
Pobranie karty pracy i dokumentacji technologicznej zalicza się do czynności przygotowawczo-zakończeniowych, bo jest to działanie wykonywane przed rozpoczęciem właściwej pracy przy formie. Pracownik nie formuje jeszcze, nie wykonuje operacji technologicznej, tylko organizuje sobie zadanie: sprawdza, co ma zrobić, według jakiego rysunku, jakiej technologii, z jakiego materiału i w jakiej kolejności. W normowaniu czasu takie czynności ujmuje się jako czas przygotowawczo-zakończeniowy, podobnie jak pobranie narzędzi, przygotowanie stanowiska, zapoznanie się z instrukcją, a na końcu np. zdanie dokumentacji lub uporządkowanie miejsca pracy. Moim zdaniem to jest bardzo praktyczne rozróżnienie, bo bez dokumentacji można łatwo zrobić formę niezgodną z wymaganiami, a potem strata czasu jest dużo większa. W dobrych praktykach produkcyjnych, także przy pracy według zasad 5S i dokumentacji technologicznej, najpierw trzeba upewnić się, że operator ma aktualną kartę pracy i właściwą instrukcję. Dopiero później liczy się czas wykonawczy, czyli realne wykonywanie formy. Dlatego w normie czasu pobranie takich dokumentów nie jest dodatkiem przypadkowym, tylko normalnym elementem przygotowania procesu.
W tym pytaniu łatwo pomylić samo przygotowanie do pracy z wykonywaniem pracy właściwej. Czynności wykonawcze to te, które bezpośrednio zmieniają przedmiot pracy albo prowadzą do powstania formy, czyli na przykład przygotowanie masy, zagęszczanie, montaż elementów formy czy wykonanie konkretnych operacji technologicznych zgodnych z instrukcją. Samo pobranie karty pracy i dokumentacji jeszcze nie tworzy formy, tylko pozwala ustalić, jak ta forma ma być wykonana. To ważna różnica w normowaniu czasu, bo inaczej norma byłaby mało czytelna i trudniej byłoby ocenić wydajność stanowiska. Czynności uzupełniające kojarzą się czasem z czymś pomocniczym, więc ta odpowiedź może wydawać się kusząca. Jednak w klasycznym podziale czasu pracy pobranie dokumentacji należy do przygotowania organizacyjnego, a nie do obsługi bieżącej procesu. Czynności fizjologiczno-naturalne dotyczą potrzeb człowieka, takich jak krótkie przerwy wynikające ze zmęczenia, odpoczynek czy potrzeby naturalne. Nie mają związku z pobieraniem dokumentów technologicznych. Typowy błąd polega na tym, że uczeń patrzy na czynność jako małą i poboczną, więc wrzuca ją do uzupełniających albo przerw. W praktyce produkcyjnej liczy się jednak cel czynności. Jeśli coś jest wykonywane przed startem zadania, aby można było je poprawnie rozpocząć i później zakończyć zgodnie z procedurą, to traktujemy to jako czynność przygotowawczo-zakończeniową. Takie podejście jest zgodne z dobrą organizacją pracy, BHP i kontrolą jakości, bo dokumentacja technologiczna jest podstawą poprawnego wykonania zlecenia.