Zużycie polegające na wyrywaniu i skrawaniu cząstek materiału przez twarde ziarna (np. pyłu lub produktów zużycia) znajdujące się między współpracującymi powierzchniami to zużycie
A. Ścierne
B. Chemiczne
C. Adhezyjne
D. Elektrochemiczne
To jest zużycie ścierne, bo opis mówi o mechanicznym wyrywaniu, rysowaniu i skrawaniu drobnych cząstek materiału przez twarde ziarna znajdujące się między współpracującymi powierzchniami. Takie ziarna mogą pochodzić z kurzu, piasku, opiłków metalu, produktów korozji albo wcześniejszego zużycia elementów. W praktyce warsztatowej widać to np. na gładzi cylindra, pierścieniach tłokowych, panewkach, sworzniach, prowadnicach zacisków czy elementach przekładni, jeśli do układu dostanie się brud albo olej nie jest odpowiednio filtrowany. Moim zdaniem to jeden z bardziej podstępnych rodzajów zużycia, bo często zaczyna się od drobnych rys, a kończy dużym luzem, spadkiem ciśnienia oleju albo hałasem pracy zespołu. Dobra praktyka branżowa to utrzymywanie czystości podczas montażu, wymiana filtrów zgodnie z dokumentacją producenta, stosowanie właściwego oleju lub smaru oraz dokładne płukanie układów po awarii. Zużycie ścierne rozpoznaje się często po rysach kierunkowych, matowej powierzchni i obecności opiłków w oleju lub smarze.
W tym pytaniu kluczowe jest słowo twarde ziarna oraz opis wyrywania i skrawania cząstek materiału. To nie jest proces chemiczny, bo tam główną rolę odgrywają reakcje substancji z powierzchnią, na przykład utlenianie, działanie kwasów, paliwa, płynu chłodniczego albo dodatków chemicznych w złych warunkach pracy. Zużycie chemiczne może osłabiać powierzchnię, ale samo określenie skrawanie przez ziarna wskazuje na typowo mechaniczne niszczenie. Elektrochemiczne zużycie też nie pasuje, ponieważ dotyczy przepływu ładunków, różnicy potencjałów i środowiska przewodzącego, czyli np. korozji galwanicznej między różnymi metalami w obecności elektrolitu. W samochodzie może się to pojawić przy złej ochronie antykorozyjnej, wilgoci lub niewłaściwych połączeniach materiałów, ale nie przy ziarnach pyłu pracujących jak papier ścierny. Zużycie adhezyjne ma jeszcze inny mechanizm: powierzchnie chwilowo się sczepiają, dochodzi do mikrozgrzewania nierówności i odrywania fragmentów materiału przy przesuwie. Częsty błąd myślowy polega na tym, że każde odrywanie materiału traktuje się jako adhezję. A tu ważne jest, kto ten materiał odrywa. Jeżeli robią to obce, twarde cząstki między powierzchniami, mamy zużycie ścierne. Z mojego doświadczenia najłatwiej zapamiętać to przez porównanie do pasty ściernej: drobny pył w oleju działa podobnie, tylko w dużo gorszym miejscu i bez naszej zgody.