Ciśnienie w przewodzie butlowego powietrznego aparatu nadciśnieniowego z manometrem jest
A. o połowę mniejsze.
B. dwa razy większe.
C. takie samo jak na zewnątrz.
D. takie samo jak w butli.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2018 (arkusz Z.22-X-18.05).
W przewodzie doprowadzającym powietrze do manometru ciśnienie jest takie samo jak w butli, bo manometr w butlowym aparacie powietrznym nadciśnieniowym jest podłączony do części wysokociśnieniowej układu. Mówiąc prosto: pokazuje on zapas powietrza w butli, a nie ciśnienie w masce ani ciśnienie po reduktorze. Jeżeli butla ma np. 300 bar po napełnieniu, to przewód wysokiego ciśnienia do manometru też jest pod tym ciśnieniem, pomijając minimalne straty i tolerancję wskazań. Dopiero reduktor obniża ciśnienie do wartości średniej, potrzebnej do pracy automatu oddechowego. W masce nadciśnieniowej utrzymywane jest tylko niewielkie nadciśnienie względem otoczenia, żeby dym i toksyczne gazy nie wchodziły do środka. W praktyce ta wiedza jest ważna przy kontroli aparatu przed użyciem: sprawdza się wskazanie manometru, szczelność układu wysokiego ciśnienia oraz spadek ciśnienia w czasie próby. Zgodnie z dobrą praktyką ratowniczą i wymaganiami sprzętu zgodnego z PN-EN 137, manometr ma dawać wiarygodną informację o zapasie powietrza. Moim zdaniem to jedna z tych prostych rzeczy, które realnie wpływają na bezpieczeństwo, bo zły odczyt albo złe rozumienie układu może skończyć się bardzo kiepsko w zadymionym pomieszczeniu.
W tym pytaniu łatwo pomylić różne części aparatu oddechowego, bo w jednym urządzeniu występuje ciśnienie wysokie, średnie i bardzo małe nadciśnienie w masce. Przewód z manometrem nie jest jednak przewodem, w którym ciśnienie jest dwa razy większe od ciśnienia w butli. Aparat nie ma tam żadnego elementu sprężającego powietrze ponad wartość z butli, więc takie założenie byłoby fizycznie bez sensu. Manometr służy do kontroli zapasu, a nie do podnoszenia ciśnienia.
Nie można też przyjąć, że ciśnienie w tym przewodzie jest o połowę mniejsze. To częsty błąd wynikający z kojarzenia manometru z reduktorem. Reduktor rzeczywiście obniża ciśnienie, ale robi to dopiero dla dalszej części instalacji, czyli dla przewodów średniego ciśnienia prowadzących do automatu oddechowego. Manometr butlowy jest wpięty przed redukcją, w strefie wysokiego ciśnienia, dlatego jego wskazanie odpowiada ciśnieniu w butli.
Równie mylące jest myślenie, że ciśnienie w przewodzie manometru jest takie jak na zewnątrz. Ciśnienie atmosferyczne dotyczy otoczenia, a w masce nadciśnieniowej utrzymuje się tylko niewielką przewagę nad nim, żeby chronić użytkownika przed zasysaniem skażonego powietrza. To nie ma nic wspólnego z przewodem wysokiego ciśnienia. Z mojego doświadczenia najlepiej zapamiętać to tak: manometr odpowiada na pytanie ile powietrza zostało w butli, reduktor przygotowuje powietrze do oddychania, a nadciśnienie w masce chroni drogi oddechowe. Te trzy funkcje nie powinny się mieszać, bo w realnej akcji prowadzi to do złej oceny zapasu i czasu bezpiecznej pracy.
Nie można też przyjąć, że ciśnienie w tym przewodzie jest o połowę mniejsze. To częsty błąd wynikający z kojarzenia manometru z reduktorem. Reduktor rzeczywiście obniża ciśnienie, ale robi to dopiero dla dalszej części instalacji, czyli dla przewodów średniego ciśnienia prowadzących do automatu oddechowego. Manometr butlowy jest wpięty przed redukcją, w strefie wysokiego ciśnienia, dlatego jego wskazanie odpowiada ciśnieniu w butli.
Równie mylące jest myślenie, że ciśnienie w przewodzie manometru jest takie jak na zewnątrz. Ciśnienie atmosferyczne dotyczy otoczenia, a w masce nadciśnieniowej utrzymuje się tylko niewielką przewagę nad nim, żeby chronić użytkownika przed zasysaniem skażonego powietrza. To nie ma nic wspólnego z przewodem wysokiego ciśnienia. Z mojego doświadczenia najlepiej zapamiętać to tak: manometr odpowiada na pytanie ile powietrza zostało w butli, reduktor przygotowuje powietrze do oddychania, a nadciśnienie w masce chroni drogi oddechowe. Te trzy funkcje nie powinny się mieszać, bo w realnej akcji prowadzi to do złej oceny zapasu i czasu bezpiecznej pracy.