Do sprzętu oświetleniowego nie zalicza się
A. szperacza.
B. latarki o wykonaniu Ex
C. lampy błyskowej.
D. lampy halogenowej na statywie.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2013 (arkusz Z.22-X-13.08).
Lampa błyskowa nie zalicza się do sprzętu oświetleniowego w takim sensie, w jakim używa się tego pojęcia w działaniach technicznych, ratowniczych czy warsztatowych. Sprzęt oświetleniowy ma zapewniać ciągłe albo przynajmniej użyteczne oświetlenie miejsca pracy: terenu akcji, wykopu, pomieszczenia, rozdzielni, pojazdu lub stanowiska roboczego. Lampa błyskowa daje krótki impuls światła, typowo do fotografii albo sygnalizacji, ale nie służy do stałego doświetlania przestrzeni. Moim zdaniem to jest właśnie haczyk w pytaniu, bo nazwa zawiera słowo lampa, ale funkcja jest inna. Do praktycznego sprzętu oświetleniowego zalicza się np. lampy na statywach, latarki w wykonaniu Ex do stref zagrożonych wybuchem oraz szperacze. W dobrej praktyce zwraca się uwagę na stopień ochrony IP, odporność mechaniczną, stabilność statywu, zasilanie awaryjne i zgodność urządzeń Ex z wymaganiami ATEX oraz normami z serii PN-EN IEC 60079.
W tym pytaniu najczęstszy błąd polega na ocenianiu sprzętu tylko po nazwie, a nie po jego rzeczywistym zastosowaniu. Lampa halogenowa na statywie jest klasycznym przykładem sprzętu oświetleniowego, bo służy do ciągłego oświetlania stanowiska pracy lub miejsca działań. Ustawia się ją na stabilnym statywie, kieruje strumień światła tam, gdzie pracują ludzie, i kontroluje przewody oraz zasilanie, żeby nie zrobić dodatkowego zagrożenia. Latarka w wykonaniu Ex też jest sprzętem oświetleniowym, tylko specjalnym. Jej konstrukcja ogranicza ryzyko zapłonu atmosfery wybuchowej, dlatego stosuje się ją w miejscach, gdzie mogą występować pary paliw, gazy lub pyły palne. Tutaj liczą się wymagania ATEX i normy PN-EN IEC 60079, a nie sama moc świecenia. Szperacz również należy do oświetlenia, bo daje silny, ukierunkowany strumień światła, przydatny przy przeszukiwaniu terenu, kontroli dużych przestrzeni albo pracy w nocy. Lampy błyskowej nie traktuje się jako roboczego sprzętu oświetleniowego, bo jej działanie jest chwilowe. Daje impuls, a nie stabilne światło do bezpiecznej pracy. Z mojego doświadczenia uczniowie często wrzucają wszystko, co świeci, do jednej grupy, ale w technice ważna jest funkcja urządzenia, czas świecenia, bezpieczeństwo użytkowania i warunki pracy.