Ewakuacyjny znak bezpieczeństwa przedstawiony na rysunku oznacza

A. „Pchać, aby otworzyć”.
B. „Wyjście ewakuacyjne”.
C. „Przesunąć w celu otwarcia”.
D. „Kierunek drogi ewakuacyjnej”.
Pytanie z egzaminu CKE z 2016 roku (arkusz Z.22-X-16.04).
Ten znak oznacza polecenie: przesunąć w celu otwarcia, czyli informuje, że dane drzwi, klapa albo przegroda nie otwierają się przez pchanie czy ciągnięcie, tylko ruchem przesuwnym. Na piktogramie widać skrzydło oraz strzałkę skierowaną w bok, co jest kluczową podpowiedzią. W praktyce spotyka się to przy drzwiach przesuwnych na drogach ewakuacyjnych, wyjściach z hal, magazynów, obiektów użyteczności publicznej albo przy specjalnych zamknięciach technicznych. Z mojego doświadczenia takie oznaczenie jest bardzo ważne, bo w stresie ludzie często robią najprostszy ruch: pchają drzwi przed sobą. Jeśli drzwi są przesuwne, może to tylko opóźnić ewakuację. Dobre praktyki, zgodne z zasadami oznakowania ewakuacyjnego opisywanymi m.in. w normach typu PN-EN ISO 7010 oraz przepisach przeciwpożarowych, wymagają, aby znak był czytelny, widoczny z odpowiedniej odległości i umieszczony dokładnie tam, gdzie użytkownik podejmuje decyzję o sposobie otwarcia. To nie jest ogólny znak wyjścia, tylko instrukcja obsługi elementu na drodze ewakuacyjnej. Niby drobiazg, ale przy zadymieniu, panice i ograniczonej widoczności taka informacja potrafi realnie skrócić czas opuszczania strefy zagrożenia.
W tym pytaniu łatwo pomylić kilka podobnych pojęć, bo wszystkie dotyczą ewakuacji i zachowania przy wyjściu z budynku. Trzeba jednak patrzeć na treść piktogramu, a nie tylko na to, że jest to znak ewakuacyjny. Symbol pokazuje ruch w bok, więc chodzi o przesunięcie elementu w celu otwarcia. Gdyby znaczenie dotyczyło pchania, znak sugerowałby ruch prostopadły do drzwi, zwykle z symbolem dłoni lub strzałką wskazującą nacisk na skrzydło. Tutaj tego nie ma, więc interpretacja pchać, aby otworzyć jest za szeroka i technicznie nietrafiona. Również wyjście ewakuacyjne to inny rodzaj oznaczenia. Taki znak zwykle przedstawia sylwetkę człowieka, drzwi i kierunek opuszczania pomieszczenia, a jego zadaniem jest wskazanie miejsca, którym można wyjść na drogę ewakuacyjną lub poza budynek. Omawiany piktogram nie mówi: tu jest wyjście, tylko: ten element otworzysz przez przesunięcie. Kierunek drogi ewakuacyjnej też oznacza się inaczej, najczęściej strzałką wraz z symbolem biegnącego człowieka. Sama strzałka na znaku nie wystarcza, żeby uznać go za znak kierunkowy, bo w oznakowaniu bezpieczeństwa liczy się cały układ graficzny. Typowy błąd polega na tym, że ktoś widzi strzałkę i od razu kojarzy ją z trasą ewakuacji. Moim zdaniem warto zapamiętać prostą zasadę: znaki ewakuacyjne mogą wskazywać trasę, miejsce wyjścia albo sposób użycia drzwi i urządzeń. Tutaj mamy właśnie instrukcję sposobu otwarcia, a nie informację o przebiegu drogi.