Łączniki węży pożarniczych wykonane są ze stopów
A. stali, aluminium i mosiądzu.
B. stali i mosiądzu.
C. aluminium i mosiądzu.
D. aluminium, magnezu i mosiądzu.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2013 (arkusz Z.22-X-13.05).
Łączniki węży pożarniczych wykonuje się przede wszystkim ze stopów aluminium oraz z mosiądzu, czyli stopu miedzi i cynku. Taka odpowiedź jest właściwa, bo te materiały dobrze pasują do warunków pracy sprzętu pożarniczego: są odporne na korozję, mają odpowiednią wytrzymałość mechaniczną i nie robią niepotrzebnie dużej masy na końcu węża. W praktyce ma to spore znaczenie, bo odcinek W-52 albo W-75 trzeba szybko rozwinąć, połączyć z rozdzielaczem, prądownicą lub nasadą pompy i nie walczyć przy tym z ciężkim osprzętem. Stopy aluminium są lekkie i powszechnie spotykane w łącznikach typu Storz. Mosiądz z kolei dobrze znosi wilgoć, tarcie i częste skręcanie oraz rozłączanie. Moim zdaniem to jeden z tych szczegółów sprzętowych, które wydają się małe, ale na akcji naprawdę robią robotę. Dobre praktyki są takie, żeby kontrolować kły łącznika, uszczelki, czystość rowków i brak pęknięć. Sprzęt powinien być zgodny z wymaganiami norm dotyczącymi armatury pożarniczej i węży, a w użytkowaniu liczy się też kompatybilność średnic oraz pewne, szczelne połączenie pod ciśnieniem roboczym.
W tym pytaniu łatwo pomylić materiały konstrukcyjne ogólnie używane w technice z materiałami typowymi dla łączników węży pożarniczych. Stal kojarzy się z dużą wytrzymałością, więc ktoś może uznać, że skoro sprzęt pracuje pod ciśnieniem i bywa obijany podczas działań, to stal będzie naturalnym wyborem. W praktyce przy łącznikach węży nie jest to dobre założenie. Stal jest cięższa, bardziej kłopotliwa pod względem korozji i pogarsza ergonomię pracy. Strażak często przenosi kilka odcinków, szybko je łączy, ciągnie linię po ziemi, schodach albo przez klatkę schodową, więc każdy dodatkowy ciężar przeszkadza. Oczywiście stal występuje w różnych elementach sprzętu pożarniczego, ale nie jest podstawowym materiałem tych łączników.
Dodawanie stali do zestawu razem z aluminium i mosiądzem też wynika z takiego myślenia na zapas: im więcej metali, tym pewnie pełniejsza odpowiedź. Tu jednak chodzi o konkretną grupę armatury wodnej, a nie o wszystkie materiały spotykane w pożarnictwie. Łącznik ma być lekki, odporny na wodę, względnie łatwy w produkcji i pewny przy wielokrotnym spinaniu. Dlatego stosuje się stopy aluminium oraz mosiądz.
Magnez również może zmylić, bo występuje jako składnik niektórych stopów aluminium. To jednak nie znaczy, że łączniki wykonuje się ze stopów magnezu jako osobnej, typowej grupy materiałowej. Magnez kojarzy się z lekkością, ale ma ograniczenia związane z odpornością korozyjną i bezpieczeństwem użytkowania. Z mojego doświadczenia najlepiej zapamiętać to praktycznie: standardowy łącznik węża ma być lekki jak aluminium albo trwały i odporny jak mosiądz, a nie stalowy czy magnezowy wynalazek.
Dodawanie stali do zestawu razem z aluminium i mosiądzem też wynika z takiego myślenia na zapas: im więcej metali, tym pewnie pełniejsza odpowiedź. Tu jednak chodzi o konkretną grupę armatury wodnej, a nie o wszystkie materiały spotykane w pożarnictwie. Łącznik ma być lekki, odporny na wodę, względnie łatwy w produkcji i pewny przy wielokrotnym spinaniu. Dlatego stosuje się stopy aluminium oraz mosiądz.
Magnez również może zmylić, bo występuje jako składnik niektórych stopów aluminium. To jednak nie znaczy, że łączniki wykonuje się ze stopów magnezu jako osobnej, typowej grupy materiałowej. Magnez kojarzy się z lekkością, ale ma ograniczenia związane z odpornością korozyjną i bezpieczeństwem użytkowania. Z mojego doświadczenia najlepiej zapamiętać to praktycznie: standardowy łącznik węża ma być lekki jak aluminium albo trwały i odporny jak mosiądz, a nie stalowy czy magnezowy wynalazek.