Na rysunku przedstawiono
A. pilarkę łańcuchową do cięcia drewna.
B. piłę pierścieniową do cięcia metalu.
C. pilarkę stołową do cięcia drewna.
D. piłę tarczową do cięcia betonu.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2019 (arkusz Z.22-X-19.05).
Na zdjęciu widać ręczną piłę tarczową, a dokładniej przecinarkę tarczową do betonu, często zwaną też piłą do betonu albo przecinarką spalinową. Charakterystyczna jest duża, pełna tarcza tnąca z osłoną, masywna obudowa i prowadzenie ręczne. Widać też chłodzenie wodą, co przy cięciu betonu ma duże znaczenie, bo ogranicza pylenie, chłodzi tarczę diamentową i poprawia trwałość narzędzia. Takie urządzenie stosuje się przy nacinaniu posadzek, krawężników, płyt betonowych, elementów żelbetowych czy kostki brukowej. Moim zdaniem to jeden z łatwiejszych sprzętów do rozpoznania, jeśli zwróci się uwagę na środowisko pracy: dużo pyłu, betonowy element i tarcza o dużej średnicy. W praktyce trzeba pamiętać o zasadach BHP: osłona tarczy ma być założona, operator powinien mieć okulary lub przyłbicę, ochronniki słuchu, rękawice, obuwie ochronne oraz maskę przeciwpyłową, najlepiej klasy odpowiedniej do pyłu mineralnego. Zgodnie z dobrą praktyką branżową zawsze sprawdza się stan tarczy, kierunek obrotów, mocowanie oraz zalecenia z DTR producenta. Do betonu używa się najczęściej tarcz diamentowych, a nie zwykłych tarcz do drewna czy metalu, bo materiał jest twardy, kruchy i mocno ścierny.
Przy tym zdjęciu łatwo pomylić narzędzia, bo wiele maszyn tnących ma okrągłą tarczę, osłonę i pracuje z dużą prędkością obrotową. Jednak pilarka stołowa do drewna wygląda zupełnie inaczej: jest maszyną stacjonarną albo warsztatową, ma blat roboczy, prowadnicę równoległą, klin rozszczepiający i tarczę wystającą z blatu. Służy do cięcia desek, płyt meblowych, kantówek czy sklejki, a nie do pracy w betonie na budowie. Piła pierścieniowa do metalu też nie pasuje do widocznego sprzętu. W pile pierścieniowej element tnący ma formę pierścienia, często napędzanego po obwodzie, co pozwala uzyskać większą głębokość cięcia niż przy klasycznej tarczy. Stosuje się ją w innych warunkach i wygląda inaczej konstrukcyjnie. Pilarka łańcuchowa do drewna ma prowadnicę i łańcuch tnący z zębami, a nie pełną tarczę wirującą pod osłoną. Typowy błąd polega na ocenianiu tylko po tym, że urządzenie jest trzymane ręcznie i coś tnie. W technice trzeba patrzeć na narzędzie robocze, osłony, sposób odprowadzania pyłu albo chłodzenia oraz materiał obrabiany. Tutaj widać cięcie elementu betonowego z użyciem wody, więc zgodnie z praktyką budowlaną jest to przecinarka tarczowa do betonu. Przy takim sprzęcie bardzo ważne są wymagania bezpieczeństwa: nie wolno zdejmować osłony, pracować bez ochrony oczu i słuchu ani zakładać tarczy nieprzeznaczonej do betonu, bo może dojść do zakleszczenia, przegrzania lub rozerwania tarczy. To są rzeczy niby oczywiste, ale w warsztacie i na budowie właśnie takie szczegóły robią różnicę.