Od którego z wymienionych czynników zależy kolejność ewakuacji ludzi z miejsca zdarzenia podczas działań ratowniczych?
Kolejność ewakuacji ustala się przede wszystkim według rodzaju i stopnia zagrożenia ludzi, bo w ratownictwie najważniejsze jest ratowanie życia tam, gdzie ryzyko jest największe i najbardziej bezpośrednie. W praktyce KDR, czyli kierujący działaniami ratowniczymi, po rozpoznaniu sytuacji ocenia, kto jest w strefie największego oddziaływania ognia, dymu, wysokiej temperatury, toksycznych gazów, zawalenia konstrukcji albo innego czynnika niebezpiecznego. Najpierw ewakuuje się osoby, którym grozi natychmiastowa utrata życia lub zdrowia, np. ludzi uwięzionych w zadymionym pomieszczeniu, osoby nieprzytomne, dzieci, osoby z ograniczoną mobilnością albo poszkodowanych znajdujących się najbliżej źródła zagrożenia. Dopiero potem można myśleć o tych, którzy są dalej od niebezpieczeństwa lub mogą samodzielnie opuścić obiekt. Moim zdaniem to jest jedna z podstawowych zasad taktyki ratowniczej: nie chodzi o to, kogo łatwiej wynieść, tylko komu trzeba pomóc najpierw. Liczba ratowników, sprzęt i wielkość zadymienia oczywiście wpływają na sposób prowadzenia ewakuacji, dobór dróg, podział rot i zabezpieczenie działań, ale nie są głównym kryterium kolejności. Dobra praktyka branżowa mówi: najpierw rozpoznanie, ocena zagrożenia, priorytety ratownicze, a potem bezpieczna ewakuacja z kontrolą strefy i asekuracją ratowników.
W tym pytaniu łatwo pomylić czynniki organizacyjne z kryterium ustalania priorytetu ewakuacji. Liczba osób zagrożonych oraz wielkość strefy zadymienia są bardzo ważne przy planowaniu działań, bo pokazują skalę zdarzenia, potrzebę dodatkowych sił i środków oraz możliwe obciążenie dróg ewakuacyjnych. Nie decydują jednak same w sobie o tym, kto ma być ewakuowany jako pierwszy. Jeśli w dużej strefie zadymienia jedna osoba jest nieprzytomna przy źródle pożaru, a kilka innych znajduje się w bezpieczniejszej części budynku i może poruszać się samodzielnie, priorytet będzie jasny: ratujemy najbardziej zagrożoną osobę. Podobnie liczba ratowników dostępnych na miejscu wpływa na taktykę, tempo działań i podział zadań, ale nie powinna odwracać logiki ratowniczej. Mniejsza liczba ratowników może wymusić prostsze metody, użycie wsparcia lub wezwanie dodatkowych zastępów, jednak priorytet nadal wynika z zagrożenia życia i zdrowia. Rodzaj sprzętu też jest środkiem do celu, a nie podstawą hierarchii ewakuacji. Sprzęt może umożliwić ewakuację przez drabinę, nosze, kaptur ucieczkowy czy aparat ochrony dróg oddechowych, ale nie powinien decydować, że najpierw pomagamy osobie łatwiejszej technicznie do ewakuowania, jeśli ktoś inny jest w stanie krytycznym. Typowy błąd myślowy polega na patrzeniu na akcję od strony logistyki, a nie od strony zagrożenia poszkodowanych. W standardach działań ratowniczych najpierw ocenia się ryzyko dla ludzi, dynamikę zagrożenia i możliwość skutecznego dotarcia, a dopiero potem dobiera siły, środki i technikę wykonania. To niby proste, ale w stresie bardzo łatwo o tym zapomnieć.