Rojnica służy do
A. rycia w twardych podłożach.
B. zbierania i transportu rojów pszczół.
C. usuwania ptasich gniazd.
D. przechowywania sprzętu.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2014 (arkusz Z.22-X-14.05).
Rojnica służy do zbierania i transportu rojów pszczół, czyli naturalnie utworzonych skupisk pszczół, które opuściły ul razem z matką. To typowy sprzęt pszczelarski używany w pasiece, szczególnie w okresie rojowym, najczęściej późną wiosną i na początku lata. W praktyce rojnica działa jak tymczasowy, przewiewny pojemnik: pszczelarz strząsa albo delikatnie zgarnia do niej rój z gałęzi, płotu czy innego miejsca, a potem przenosi pszczoły do przygotowanego ula. Dobra rojnica powinna mieć odpowiednią wentylację, zamknięcie zabezpieczające przed ucieczką pszczół oraz konstrukcję wygodną do przenoszenia. Z mojego doświadczenia takie proste narzędzie potrafi uratować dużo nerwów w pasiece, bo rój trzeba zebrać szybko, ale spokojnie i bez zbędnego gniecenia owadów. Zgodnie z dobrą praktyką pszczelarską po odłowieniu roju warto zapewnić mu chłodne, zacienione miejsce i możliwie szybko osadzić go w ulu z ramkami lub węzą. Rojnica nie jest magazynkiem na narzędzia ani sprzętem do prac ziemnych; jej zadanie jest ściśle związane z gospodarką pasieczną i bezpiecznym obchodzeniem się z żywymi pszczołami.
Rojnica bywa mylona z różnymi pojemnikami albo narzędziami gospodarczymi, ale w pszczelarstwie ma bardzo konkretne zastosowanie: służy do zebrania i przeniesienia roju pszczół. Usuwanie ptasich gniazd nie ma z nią nic wspólnego, i co ważne, takie działania podlegają osobnym zasadom ochrony przyrody oraz bezpieczeństwa pracy. Sprzęt pszczelarski dobiera się do biologii pszczół, a nie do prac porządkowych przy budynkach czy drzewach. Rojnica musi zapewniać pszczołom wentylację, ciemność i względny spokój, bo rój jest żywą masą owadów skupioną wokół matki, a nie odpadkiem do usunięcia. Przechowywanie sprzętu też jest złym skojarzeniem. Do tego używa się skrzynek narzędziowych, magazynków pasiecznych, pojemników na dłuta, podkurzacze, szczotki czy ramki. Rojnica może wyglądać jak skrzynka, więc łatwo się pomylić, ale jej budowa i funkcja są podporządkowane krótkotrwałemu przetrzymaniu pszczół podczas odłowu. Rycie w twardych podłożach to już zupełnie inna grupa narzędzi, raczej łomy, kilofy, oskardy albo sprzęt brukarski. Sama nazwa rojnica podpowiada kierunek: chodzi o rój. Typowy błąd myślowy polega tu na ocenianiu narzędzia po kształcie, a nie po zastosowaniu branżowym. Moim zdaniem w pszczelarstwie warto zapamiętywać sprzęt przez sytuacje z pasieki: pojawia się rój na gałęzi, pszczelarz zakłada odzież ochronną, przygotowuje rojnicę, zbiera pszczoły i przenosi je do ula. Wtedy odpowiedź robi się całkiem logiczna.