Jaką otrzymuje się objętość piany, podając ją z GPL 2/240 po czasie 4 min i stężeniu wodnego roztworu pianotwórczego równym 3%?
A. 380 m3
B. 19 m3
C. 48 m3
D. 192 m3
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2018 (arkusz Z.23-X-18.05).
Poprawna objętość piany to 192 m³. W tym zadaniu trzeba potraktować GPL 2/240 jako generator piany lekkiej, gdzie istotna jest wydajność podawania wodnego roztworu środka pianotwórczego: 240 dm³/min, czyli 0,24 m³/min. Przez 4 minuty przez generator przepłynie 240 dm³/min × 4 min = 960 dm³ roztworu, a więc 0,96 m³. Dla GPL 2 przyjmuje się liczbę spienienia około 200, czyli z 1 m³ roztworu można otrzymać około 200 m³ piany. Liczymy więc: 0,96 m³ × 200 = 192 m³ piany. Stężenie 3% mówi nam głównie, ile środka pianotwórczego trzeba dodać do wody, a nie że objętość piany liczymy tylko od tych 3%. W praktyce oznacza to, że do 960 dm³ roztworu potrzeba około 28,8 dm³ koncentratu środka pianotwórczego, reszta to woda. Moim zdaniem to jest ważna różnica, bo na akcji łatwo pomylić wydajność roztworu z ilością samego środka pianotwórczego. W działaniach gaśniczych i ćwiczeniach zgodnych z dobrą praktyką PSP zawsze rozdziela się: zapotrzebowanie na wodę, zapotrzebowanie na środek pianotwórczy oraz oczekiwaną objętość gotowej piany.
W tym pytaniu najczęstszy błąd polega na niewłaściwym odczytaniu danych z oznaczenia GPL 2/240 albo na złym użyciu stężenia 3%. Generator piany lekkiej nie wytwarza piany w objętości równej samej ilości środka pianotwórczego. Przez urządzenie przepływa wodny roztwór środka pianotwórczego, czyli mieszanina wody i koncentratu. Stężenie 3% oznacza tylko proporcję dozowania koncentratu: w 100 dm³ roztworu mamy około 3 dm³ środka pianotwórczego i 97 dm³ wody. Nie należy więc mnożyć całej wydajności przez 3% przy wyznaczaniu objętości piany, bo wtedy liczymy ilość koncentratu, a nie piany.
Wydajność 240 dm³/min przez 4 minuty daje 960 dm³, czyli 0,96 m³ roztworu. Dopiero tę wartość trzeba przemnożyć przez liczbę spienienia właściwą dla generatora. Dla GPL 2 przyjmuje się spienienie rzędu 200, więc 0,96 m³ × 200 = 192 m³. Wyniki znacznie mniejsze, takie jak około 19 m³ albo 48 m³, zwykle biorą się z przyjęcia za małej liczby spienienia, bardziej pasującej do piany średniej lub do pomylonego typu prądownicy. Z kolei wartość około 380 m³ sugeruje przyjęcie zbyt dużego spienienia, jakby generator miał pracować z inną charakterystyką niż podana w oznaczeniu. W praktyce pożarniczej takie pomyłki są dość groźne, bo prowadzą do złego planowania zapasu środka pianotwórczego, czasu natarcia i realnego pokrycia powierzchni pianą. Trzeba patrzeć na dane sprzętu, wydajność roztworu i liczbę spienienia, a stężenie traktować jako informację do obliczenia ilości koncentratu.
Wydajność 240 dm³/min przez 4 minuty daje 960 dm³, czyli 0,96 m³ roztworu. Dopiero tę wartość trzeba przemnożyć przez liczbę spienienia właściwą dla generatora. Dla GPL 2 przyjmuje się spienienie rzędu 200, więc 0,96 m³ × 200 = 192 m³. Wyniki znacznie mniejsze, takie jak około 19 m³ albo 48 m³, zwykle biorą się z przyjęcia za małej liczby spienienia, bardziej pasującej do piany średniej lub do pomylonego typu prądownicy. Z kolei wartość około 380 m³ sugeruje przyjęcie zbyt dużego spienienia, jakby generator miał pracować z inną charakterystyką niż podana w oznaczeniu. W praktyce pożarniczej takie pomyłki są dość groźne, bo prowadzą do złego planowania zapasu środka pianotwórczego, czasu natarcia i realnego pokrycia powierzchni pianą. Trzeba patrzeć na dane sprzętu, wydajność roztworu i liczbę spienienia, a stężenie traktować jako informację do obliczenia ilości koncentratu.