Jaki stopień zagrożenia należy określić dla obszaru gminy, na obszarze którego znajduje się lotnisko 9 kategorii?
Dla obszaru gminy, na którym znajduje się lotnisko 9 kategorii, należy przyjąć stopień zagrożenia ZⅤ. Chodzi tu o najwyższy poziom zagrożenia, bo lotnisko tej kategorii obsługuje duże statki powietrzne, zwykle z dużą liczbą pasażerów i znaczną ilością paliwa lotniczego. W praktyce nie patrzy się tylko na sam pas startowy, ale na całe ryzyko dla gminy: możliwy pożar samolotu, awaryjne lądowanie, katastrofę komunikacyjną, wyciek paliwa, ewakuację ludzi oraz konieczność szybkiego użycia dużych sił i środków. Moim zdaniem to jest dobry przykład, gdzie sama nazwa obiektu nie wystarcza, trzeba kojarzyć kategorię lotniska z realnymi konsekwencjami działań ratowniczych. Stopień ZⅤ wpływa na planowanie operacyjne, analizę zabezpieczenia rejonu, dysponowanie jednostek PSP i OSP, a także przygotowanie procedur współpracy ze służbami lotniskowymi. W dobrych praktykach branżowych takie miejsca traktuje się jako obiekty o szczególnym znaczeniu dla bezpieczeństwa powszechnego, gdzie czas reakcji, łączność i dostępność sił ratowniczych są sprawą kluczową.
Wybór stopnia ZⅡ, ZⅢ albo ZⅣ wynika najczęściej z niedoszacowania skali zagrożenia, jakie tworzy lotnisko 9 kategorii. Takie podejście bywa kuszące, bo ktoś może pomyśleć, że skoro lotnisko ma własną służbę ratowniczo-gaśniczą, to obszar gminy nie musi być klasyfikowany tak wysoko. To nie jest dobre rozumowanie. W ocenie zagrożenia bierze się pod uwagę potencjalne skutki zdarzenia, liczbę osób narażonych, ilość materiałów palnych, złożoność akcji ratowniczej i wpływ zdarzenia na teren poza samym lotniskiem. Lotnisko 9 kategorii oznacza obsługę dużych statków powietrznych, a więc także możliwość zdarzeń o bardzo dużej dynamice: pożaru paliwa lotniczego, masowego wypadku, zadymienia, konieczności prowadzenia ewakuacji i segregacji poszkodowanych. Niższe stopnie, takie jak ZⅡ czy ZⅢ, kojarzą się raczej z mniejszą koncentracją zagrożeń albo obszarami, gdzie akcja ratownicza nie wymaga aż tak rozbudowanego zabezpieczenia operacyjnego. ZⅣ jest już stopniem wysokim, ale nadal nie oddaje w pełni charakteru lotniska 9 kategorii. Typowy błąd myślowy polega też na patrzeniu tylko na częstotliwość zdarzeń, a nie na ich możliwe skutki. W ochronie przeciwpożarowej i ratownictwie liczy się nie tylko to, jak często coś się zdarza, ale też jak poważne mogą być konsekwencje, gdy już dojdzie do awarii. Dlatego właściwą klasyfikacją jest ZⅤ, czyli najwyższy stopień zagrożenia dla obszaru gminy w tej sytuacji.