Na szkicu sytuacyjnym znakiem taktycznym przedstawionym na rysunku oznacza się
A. zawór odcinający.
B. stałe urządzenie gaśnicze.
C. osuwisko.
D. skokochron.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2018 (arkusz Z.23-X-18.05).
Znakiem pokazanym na szkicu oznacza się skokochron, czyli sprzęt ratowniczy przeznaczony do awaryjnej ewakuacji ludzi z wysokości, gdy nie da się szybko użyć drabiny, podnośnika albo wewnętrznych dróg ewakuacyjnych. Na szkicu sytuacyjnym taki symbol ma znaczenie praktyczne: informuje, gdzie skokochron został rozstawiony albo gdzie planuje się jego ustawienie, tak żeby KDR i ratownicy widzieli, jaki wariant ewakuacji jest zabezpieczony. Moim zdaniem to jeden z tych znaków, które warto kojarzyć nie tylko „z obrazka”, ale z realnej pracy na miejscu akcji. Skokochron wymaga odpowiedniej przestrzeni, równego podłoża, odsunięcia od przeszkód, przewodów, pojazdów i elementów elewacji. W praktyce trzeba też uwzględnić dojście dla ratowników, możliwość kontroli osoby skaczącej oraz zasady z instrukcji producenta. W dokumentacji działań i na szkicach stosuje się ujednolicone znaki taktyczne, bo dzięki temu wszyscy czytają plan tak samo, bez zgadywania. To jest dobra praktyka w PSP i OSP: symbol ma szybko przekazać funkcję sprzętu, a nie być ozdobą rysunku.
Ten znak nie oznacza osuwiska, zaworu odcinającego ani stałego urządzenia gaśniczego, mimo że na pierwszy rzut oka można próbować dopasować go do różnych elementów technicznych. Osuwisko jest zagrożeniem terenowym i na szkicach sytuacyjnych kojarzy się raczej z deformacją gruntu, skarpą, masami ziemi albo strefą niestabilną, a nie z symbolem sprzętu ratowniczego umieszczonym w okręgu. Typowy błąd polega tu na tym, że ktoś widzi okrąg i prostokąt i traktuje to jako ogólny znak „obiektu” albo „zagrożenia”, bez sprawdzenia jego funkcji taktycznej. Zawór odcinający należy do instalacji technicznych, na przykład gazowej, wodnej albo przeciwpożarowej, i jego oznaczenie powinno wskazywać element armatury, miejsce zamknięcia przepływu oraz często kierunek instalacji. Nie ma to związku z działaniem ewakuacyjnym z wysokości. Stałe urządzenie gaśnicze to z kolei system zamontowany w obiekcie, np. tryskacze, zraszacze, instalacja gazowa gaśnicza albo mgła wodna. Takie urządzenia opisuje się jako element ochrony przeciwpożarowej budynku, a nie jako przenośny sprzęt rozstawiany przez zastępy. W tym pytaniu kluczowe jest rozpoznanie znaku taktycznego używanego na szkicu sytuacyjnym. Chodzi o skokochron, czyli sprzęt ratowniczy, którego lokalizacja podczas akcji ma duże znaczenie dla bezpieczeństwa ludzi i organizacji terenu działań. Z mojego doświadczenia najłatwiej zapamiętać to przez skojarzenie: symbol pokazuje „miejsce przyjęcia skoku”, a nie instalację ani zjawisko geologiczne.